Η επάνοδος του «Spartan Race» στα «πατρώα» εδάφη -κατ’ αρχάς- για τη διετία 2026-2027, αρχής γενομένης από τον προσεχή Νοέμβριο, αποτελεί πλέον αναμφισβήτητο γεγονός, σκορπώντας ικανοποίηση στον εμπορικό και επιχειρηματικό -κυρίως- κόσμο της Σπάρτης που προσβλέπει σε αναθέρμανση της τοπικής αγοράς.
Ωστόσο, η τελευταία συνεδρίαση του Δημοτικού Συμβουλίου, όπου συζητήθηκε η έγκριση της νέας σύμβασης, μετατράπηκε σε έναν πραγματικό «στίβο» σφοδρών πολιτικών αντιπαραθέσεων. Η αντιπολίτευση ύψωσε υψηλούς τόνους κριτικής, φέρνοντας στην επιφάνεια σοβαρές επιφυλάξεις για τους οικονομικούς και νομικούς όρους της συμφωνίας με τη μητρική εταιρεία και ιδίως την αξίωση για «ενίσχυση» ύψους 500.000 ευρώ, καθιστώντας σαφές ότι η συναίνεση δεν θα είναι μια εύκολη υπόθεση.
Οι κινήσεις και το παρασκήνιο της διαπραγμάτευσης
Ο δήμαρχος Μιχάλης Βακαλόπουλος προχώρησε σε αναδρομή των διαπραγματεύσεων, υπενθυμίζοντας ότι τον Ιούνιο του 2024 η διοργανώτρια εταιρεία είχε ανακοινώσει μονομερώς τη διακοπή του αγώνα, γεγονός που οδήγησε σε έναν χρόνο τέλεσης της διοργάνωσης στις ΗΠΑ. Όπως εξήγησε ο κ. Βακαλόπουλος, μέσα από επίμονες προσωπικές επικοινωνίες και τηλεδιασκέψεις, επιτεύχθηκε η επιστροφή του αγώνα. Παράλληλα, υπογράμμισε ότι για πρώτη φορά το συμφωνητικό υπογράφεται απευθείας με τη μητρική εταιρεία Spartan International Operations BV, αποκλείοντας ενδιάμεσους φορείς, ενώ εξασφαλίστηκαν επιπλέον δύο παράλληλοι αγώνες, η «Αγωγή» και το «Hurricane Heat». Απαντώντας στις αιτιάσεις για το δυσθεώρητο κόστος, ο δήμαρχος ξεκαθάρισε ότι το ποσό των 500.000 ευρώ δεν αποτελεί άμεση οικονομική δέσμευση του δήμου, αλλά αφορά μια κοινή, συντονισμένη προσπάθεια για την εξεύρεση χορηγιών. Από τις πρώτες επαφές, όπως ισχυρίστηκε, είχε καταστεί σαφές προς την εταιρεία ότι ένα τέτοιο μέγεθος ξεπερνά κατά πολύ τις δημοσιονομικές δυνατότητες του δήμου. Ο κ. Βακαλόπουλος εξέφρασε τη λύπη του για το γεγονός ότι οι παρατηρήσεις της αντιπολίτευσης δεν κατατέθηκαν εγκαίρως στο πλαίσιο της αρμόδιας Επιτροπής, ενώ κάλεσε όλους να διαπιστώσουν ιδίοις όμμασι τα πολλαπλασιαστικά οφέλη για την περιοχή, τον Νοέμβριο.
Στο ίδιο μήκος κύματος ο αντιδήμαρχος Δημοσθένης Κακούρος, ο οποίος ως καθ’ ύλην αρμόδιος για τη διοργάνωση παρουσίασε το πλέγμα των δεσμεύσεων. Διευκρίνισε ότι η απτή συμμετοχή του δήμου περιορίζεται στις 30.000 ευρώ, μέσω της παροχής υποδομών, συναυλιών, χώρων κάμπινγκ και διανυκτερεύσεων, ενώ το μισό εκατομμύριο είναι το ζητούμενο των χορηγιών. Υποστήριξε δε, ότι οι αρχικοί όροι της εταιρείας ήταν εξαιρετικά σκληρότεροι και απαιτήθηκε επίπονη διαπραγμάτευση για την προσαρμογή τους στο ελληνικό δίκαιο. Εκτίμησε ότι η απουσία του αγώνα το 2025 προκάλεσε αναταραχή στις επιχειρήσεις, συμπληρώνοντας ότι το τελικό οικονομικό αποτύπωμα και η διεθνής προβολή της Σπάρτης υπερβαίνουν κατά πολύ το κόστος.
Κριτική για «αποικιοκρατικούς» όρους
και νομικά κενά από την αντιπολίτευση
Η Ντία Τζανετέα αναγνώρισε μεν τη διεθνή εμβέλεια του Spartan Race και την τονωτική ένεση που προσφέρει στην τοπική οικονομία, ωστόσο άσκησε δριμεία κριτική στο κείμενο της σύμβασης. Χαρακτήρισε το συμφωνητικό κακογραμμένο, γεμάτο ασάφειες και κενά που χρήζουν άμεσης αποσαφήνισης. Επεσήμανε ότι ο δήμος δεν δικαιούται να υπογράφει κείμενα βασιζόμενος απλώς στην «καλή πίστη», αλλά οφείλει να θωρακίζει τα συμφέροντά του, ειδικά στο πεδίο των πνευματικών δικαιωμάτων, όπου η εταιρεία εμφανίζεται προκλητικά προστατευμένη έναντι της Σπάρτης. Παρά τις επιφυλάξεις της, δήλωσε ότι θα ψηφίσει τη συμφωνία, «καλή τη πίστει», ξεκαθαρίζοντας όμως ότι η Δημοτική Αρχή θα φέρει την ακέραιη ευθύνη για οποιοδήποτε μελλοντικό ατόπημα.
Από την πλευρά της, η Αναστασία Κανελλοπούλου στάθηκε ιδιαίτερα στους νομικούς όρους, οι οποίοι, σύμφωνα με τη γνωμάτευση του νομικού συμβούλου της παράταξής της, κρίνονται αδόκιμοι και επικίνδυνοι για τη διασφάλιση του δήμου. Εξέφρασε την έντονη αντίθεσή της, θεωρώντας υποτιμητικό και ταπεινωτικό για την ιστορική πόλη να καταβάλει 500.000 ευρώ σε μια ιδιωτική εταιρεία για τη χρήση του ίδιου του ονόματος της Σπάρτης, υπογραμμίζοντας ότι η πόλη προσδίδει την υπεραξία στον αγώνα και όχι το αντίστροφο. Παράλληλα, υπό την ιδιότητά της ως εκπαιδευτικός, απέρριψε κατηγορηματικά την «εικόνα βαρβαρότητας» που προβάλλουν οι διοργανωτές, δηλώνοντας τέλος ότι η παράταξή της απέχει, θεωρώντας ότι το ποσό είναι υπερβολικό και αυθαίρετο.
Στις λεπτομέρειες των παραρτημάτων εστίασε η Μαρία Τσιρώνη, η οποία στηλίτευσε τον όρο «αντάλλαγμα συνεργασίας προορισμού», χαρακτηρίζοντας αποικιοκρατική τη λογική να αγοράζει η Σπάρτη δικαιώματα φιλοξενίας για ένα γεγονός που καρπούται τη δική της κληρονομιά. Η ίδια υπολόγισε ότι το πραγματικό κόστος, συνυπολογίζοντας τις παροχές σε camping, σίτιση και διαμονή εθελοντών, αγγίζει τις 60.000 ευρώ, ενώ έθεσε ερωτήματα για την απουσία μελέτης βιωσιμότητας και σκοπιμότητας. Εξέφρασε επίσης σοβαρές ανησυχίες για την πρόχειρη, όπως τη χαρακτήρισε, διεξαγωγή της «Αγωγής» στον Ταΰγετο κατά το παρελθόν, όπου κινδύνευσαν αθλητές.
Ο Βαγγέλης Βαλιώτης, ο οποίος ως τότε δήμαρχος είχε φέρει τον αγώνα στη Σπάρτη το 2017, προχώρησε σε μια αναπόφευκτη σύγκριση με το παρελθόν. Υπενθύμισε με νόημα ότι η αρχική σύμβαση είχε προκύψει μετά από περισσότερες από είκοσι συνεδριάσεις μιας διαπαραταξιακής επιτροπής, δεν είχε κοστίσει ούτε ένα ευρώ στα ταμεία του δήμου, ενώ αντίθετα είχε εξασφαλιστεί ανταποδοτικό όφελος ύψους 5 ευρώ ανά συμμετέχοντα. Εξέφρασε την ανησυχία του για το γεγονός ότι η νέα συμφωνία έχει διάρκεια μόλις δύο ετών, στερώντας τη μόνιμη προοπτική από τη διοργάνωση, ενώ άσκησε κριτική για τη ροή δημόσιου χρήματος προς την ιδιωτική πρωτοβουλία, δηλώνοντας την αποχή της παράταξής του λόγω των ακολουθούμενων διαδικασιών.
Την κριτική αυτή ενέτεινε ο Γιώργος Κουρεμπής, μέλος της Επιτροπής, ο οποίος έθεσε έλλειμμα διαδικασίας, καθώς το κείμενο της συμφωνίας έφτασε στα χέρια τους με καθυστέρηση 4 μηνών σε σχέση με τον δήμαρχο. Υπογράμμισε ότι η νέα σύμβαση καταργεί πλήρως τον μηχανισμό ανταποδοτικότητας των 5 ευρώ/αθλητή, ενώ αντίθετα με τη σύμβαση του 2017, η παρούσα δεν προβλέπει ρητά υπαγωγή στο ελληνικό δίκαιο και στα δικαστήρια Σπάρτης, γεγονός που τον ώθησε να απέχει δηλώνοντας θεσμικά προσβεβλημένος.
Στις φωνές της κριτικής προστέθηκε και ο Δημήτρης Αρφάνης, ο οποίος εξέφρασε έντονες αμφιβολίες για το αν η τελική δαπάνη θα περιοριστεί στις 30.000 ευρώ, δεδομένου ότι ο Δήμος παραχωρεί την πόλη, δημόσια κτίρια, εργατοώρες και εργάσιμες ημέρες. Εκτίμησε ότι η δημοτική αρχή λειτούργησε αμυντικά και φοβικά υπό την απειλή φυγής της εταιρείας, αντί να διεκδικήσει μια ισχυρότερη συμφωνία, προβλέποντας ότι η απαίτηση των 500.000 ευρώ θέτει ουσιαστικά ημερομηνία λήξης στη διοργάνωση.
Ο Νίκος Τσούκλερης εστίασε σε τεχνικές ασάφειες, επισημαίνοντας την απουσία σχετικών όρων, γεγονός που θολώνει το τοπίο γύρω από το ακριβές οικονομικό αντάλλαγμα. Ζήτησε επίσης διευκρινίσεις για την έννοια της «ουσιώδους παράβασης», εκφράζοντας την ανησυχία ότι η γενικότητα αυτής της διατύπωσης θα μπορούσε να δώσει στην εταιρεία το νομικό πάτημα να λύσει μονομερώς τη σύμβαση, ενώ επανέφερε το ζήτημα των ελλιπών μέτρων ασφαλείας στην «Αγωγή».
Ο ανεξάρτητος σύμβουλος και πρώην αντιδήμαρχος, Παναγιώτης Κουρτσούνης, εξέφρασε τον ενδοιασμό ότι η γενικόλογη αναφορά «καλή τη πίστει» μπορεί να αποτελέσει εφαλτήριο για δικαστικές περιπέτειες εις βάρος του δήμου, ενώ υπενθύμισε με πικρία παλαιότερη διοργάνωση κατά την οποία προκλήθηκαν εκτεταμένες ζημιές στο στάδιο χωρίς η εταιρεία να καταβάλει καμία αποζημίωση, τονίζοντας ότι δεν μπορεί να πάρει στον «λαιμό» του την ευθύνη του δήμου, γι’ αυτό και καταψήφισε.
Η υπεράσπιση των ωφελειών
Απέναντι στις αιτιάσεις, ο πρώην αντιδήμαρχος Παναγιώτης Παυλής, χαρακτήρισε το κόστος που αναλαμβάνει ο δήμος αμελητέο μπροστά στα τεράστια οφέλη προβολής και οικονομικής κίνησης. Συμπλήρωσε μάλιστα με νόημα ότι δεν υφίσταται παγκοσμίως σύμβαση που να καλύπτει απόλυτα μόνο το ένα μέρος, ενώ καυτηρίασε τη στάση της αποχής, καλώντας όσους διαφωνούν να έχουν το σθένος να καταψηφίσουν.
Στο ίδιο πλαίσιο, ο αντιδήμαρχος Τουρισμού & Αθλητισμού, Σπύρος Σελίμος, υποστήριξε ότι μια διοργάνωση που προσελκύει πάνω από 5.000 επισκέπτες δεν μπορεί να διεξαχθεί δωρεάν. Φέροντας ως παραδείγματα το Ράλλυ Ακρόπολις, τους Ολυμπιακούς Αγώνες και τα Φάιναιλ Φορ, υποστήριξε ότι η φιλοξενούσα πόλη πάντα επωμίζεται βάρη, ενώ σημείωσε ότι ακόμη και για το «Σπάρταθλον» ο δήμος συνεισφέρει 50.000 ευρώ για μόλις 150 αθλητές. Χαρακτήρισε την αρνητικότητα αδικαιολόγητη και κάλεσε τον καθένα να αναλάβει τις ευθύνες του απέναντι στην ανάγκη τουριστικής ανάπτυξης της Σπάρτης.
Το «αίνιγμα»
Πάντως, σύμφωνα με δημοσιογραφικές πληροφορίες που τελούν υπό αξιολόγηση, το περιβόητο ποσό του μισού εκατομμυρίου ευρώ ενδέχεται να μην αφορά άμεσα τον προσεχή αγώνα του Νοεμβρίου. Παράλληλα, στους κόλπους των συζητήσεων εκφράζονται σοβαρές επιφυλάξεις για το κατά πόσο είναι ρεαλιστική η συγκέντρωση ενός τέτοιου μεγέθους υπό τις παρούσες οικονομικές συγκυρίες, με ορισμένες πηγές να αφήνουν να εννοηθεί ότι το ποσό αυτό λειτουργεί περισσότερο ως «οροφή» επιδιώξεων παρά ως άμεσα απαιτητή δαπάνη.
Πλήρη διαφάνεια για τη συμφωνία
και το κόστος ζητεί η ΤΕΔΔΚΣ
Το θέμα, ωστόσο, έχει λάβει ευρύτερες κοινωνικές διαστάσεις, προκαλώντας την επίσημη παρέμβαση της Ένωσης Διατελεσάντων Δημάρχων–Προέδρων Κοινοτήτων–Δημοτικών και Κοινοτικών Συμβούλων (ΤΕΔΔΚΣ) Δήμου Σπάρτης. Με ανακοίνωσή της, η Ένωση ξεκαθαρίζει ότι δεν τάσσεται κατά του αγώνα, αναγνωρίζοντας τη σημασία του για την επισκεψιμότητα και την τοπική οικονομία, πλην όμως θέτει ως απαρέγκλιτο όρο την απόλυτη διαφάνεια στη διαχείριση του δημοσίου χρήματος. Η ΤΕΔΔΚΣ καλεί τη Δημοτική Αρχή να δημοσιοποιήσει άμεσα και αναλυτικά το συνολικό ύψος των δαπανών που θα βαρύνουν τον δήμο, τις συγκεκριμένες πηγές χρηματοδότησης και το αν αυτές έχουν εξασφαλιστεί, καθώς και τις οικονομικές υποχρεώσεις που αναλαμβάνει η ίδια η εταιρεία. Παράλληλα, ζητά τη δημοσιοποίηση τυχόν μελέτης σκοπιμότητας που τεκμηριώνει το προσδοκώμενο όφελος, καθώς και το πλήρες κείμενο της σύμβασης.
Το Spartan Race επιστρέφει, αλλά η πολιτική και οικονομική διαχείριση της επόμενης μέρας αναμένεται να κρατήσει αμείωτο το ενδιαφέρον της τοπικής κοινής γνώμης.
