Πολλοί από εμάς νιώθουμε τους φίλους μας σαν δεύτερη οικογένειά μας. Έτσι, όταν συμβαίνει κάτι δυσάρεστο στη ζωή τους, είτε πρόκειται για απώλεια, ασθένεια, επαγγελματική ανατροπή ή προσωπική κρίση, αισθανόμαστε ότι το περνάμε κι εμείς μαζί τους και θέλουμε να σταθούμε δίπλα τους με οποιονδήποτε τρόπο μπορούμε.
Όμως πολλές φορές, από το άγχος μας να βοηθήσουμε και να είμαστε το πιο δυνατό τους στήριγμα, δεν ξέρουμε πώς ακριβώς να φερθούμε και καταλήγουμε να κάνουμε κάποια λάθη που μπορεί να φέρουν το αντίθετο αποτέλεσμα. Φυσικά δεν το κάνουμε επίτηδες, αλλά είναι διαφορετική η καλή πρόθεση από την ουσιαστική στήριξη.
Ποια είναι, λοιπόν, τα λάθη που άθελά μας μπορεί να πληγώσουν περισσότερο;
Δίνουμε συμβουλές χωρίς να μας ζητηθούν
Η παρόρμηση να «λύσουμε» το πρόβλημα είναι ανθρώπινη, όμως συχνά λειτουργεί αντίστροφα. Όπως επισημαίνει η ειδικός Τζάκλιν Γουίτμορ σε άρθρο του southernliving.com, οι συμβουλές που δεν έχουν ζητηθεί μπορεί να εκληφθούν ως παρεμβατικές ή υποτιμητικές. Εκφράσεις τύπου «θα μπορούσε να είναι χειρότερα» ή «όλα γίνονται για κάποιο λόγο» συχνά ακυρώνουν τον πόνο του άλλου, ακόμη κι αν λέγονται με καλή πρόθεση.
Όπως σημειώνεται σε άρθρο του OurMental.Health, ένα από τα πιο σημαντικά πράγματα που μπορούμε να κάνουμε για έναν φίλο που περνά δύσκολα είναι να τον ακούμε πραγματικά, χωρίς να τον διακόπτουμε ή να τον κρίνουμε. Αφήνοντάς τον να εκφράσει ό,τι νιώθει -είτε με λόγια είτε με σιωπή- τον βοηθάμε να αισθανθεί ότι τον καταλαβαίνουμε και τον στηρίζουμε, αντί να προσπαθούμε να δώσουμε άμεσα λύσεις ή συμβουλές που δεν μας ζητήθηκαν.
Να προσποιούμαστε ότι «όλα είναι καλά»
Πολλοί αποφεύγουν να θίξουν το θέμα γιατί νιώθουν άβολα. Όμως, όπως αναφέρει το Psychology Today, το να αγνοούμε πλήρως αυτό που συμβαίνει μπορεί να κάνει τον φίλο να αισθανθεί ότι δεν τον βλέπουμε ή ότι τα συναισθήματά του δεν έχουν σημασία.
Αντί γι’ αυτό, αρκεί ένα απλό: «Παρατήρησα ότι δεν είσαι ο εαυτός σου τελευταία. Είμαι εδώ αν θέλεις να μιλήσεις», για να δείξουμε ότι έχουμε καταλάβει και νοιαζόμαστε.
Προσφέρουμε βοήθεια με αόριστο τρόπο
Το κλασικό «πες μου αν χρειαστείς κάτι» μεταφέρει το βάρος στον άνθρωπο που ήδη δυσκολεύεται.
Τι κάνουμε: προτείνουμε συγκεκριμένες πράξεις: ένα έτοιμο φαγητό, ψώνια, βοήθεια με τα παιδιά ή μια μικρή εξυπηρέτηση. Οι πρακτικές κινήσεις έχουν μεγαλύτερη αξία από τις γενικότητες.
Το OurMental.Health τονίζει επίσης ότι πρακτικά μικρά πράγματα -όπως να στείλεις ένα μήνυμα, να προτείνεις μια βιντεοκλήση αν μένετε μακριά ή να προσφέρεις να αναλάβεις μια καθημερινή δουλειά- μπορεί να κάνουν τη διαφορά. Ακόμα και απλές ενέργειες, όπως ένα μήνυμα «σε σκέφτομαι σήμερα», μπορούν να ανακουφίσουν σημαντικά τον φίλο που αντιμετωπίζει δυσκολίες.
Να συγκρίνουμε τον πόνο τους με δική μας εμπειρία
Το Verywell Mind τονίζει ότι όταν λέμε πράγματα όπως «κι εγώ πέρασα χειρότερα» ή «ξέρω πώς αισθάνεσαι», μπορεί να νιώσει ότι μειώνουμε τον δικό του πόνο. Κάθε άνθρωπος βιώνει μια κατάσταση μοναδικά, ακόμη κι αν μοιάζει παρόμοια.
Προτιμούμε εκφράσεις αποδοχής, όπως: «Δεν μπορώ να ξέρω ακριβώς πώς νιώθεις, αλλά είμαι δίπλα σου», που δείχνουν σεβασμό και ενσυναίσθηση.
Σεβόμαστε τα όρια του φίλου
Η HelpingThought τονίζει ότι είναι κρίσιμο να σεβόμαστε τα όρια του άλλου. Κάποιοι άνθρωποι επεξεργάζονται τις δύσκολες καταστάσεις απομονωμένοι, και αυτό δεν σημαίνει ότι δεν εκτιμούν τη στήριξη, απλώς τη βιώνουν διαφορετικά. Αν ένας φίλος θέλει λίγο χώρο, αυτό δεν είναι απόρριψη, αλλά ανάγκη για έλεγχο και ρυθμό στην επεξεργασία των συναισθημάτων του.




