Γράφει η Έφη Ξαστερούλη
Η Κυρά Σαρακοστή αποτελεί ένα από τα πιο όμορφα και συμβολικά έθιμα της ελληνικής παράδοσης. Συνδέεται με τη Μεγάλη Σαρακοστή της Ορθόδοξης Εκκλησίας και ξεκινά την Καθαρά Δευτέρα, σηματοδοτώντας την έναρξη της νηστείας μέχρι το Πάσχα. Το έθιμο θέλει τη δημιουργία μιας γυναίκας από ζυμάρι, χωρίς στόμα γιατί νηστεύει, με σταυρωμένα χέρια και επτά πόδια, που αντιστοιχούν στις επτά εβδομάδες της νηστείας και συνήθως κρατά ένα σταυρό. Κάθε Σάββατο κόβουμε ένα πόδι και έτσι μετράμε αντίστροφα μέχρι το Πάσχα.
Σε πολλές περιοχές της Ελλάδας, το τελευταίο πόδι το έκρυβαν μέσα σε ξερό σύκο ή καρύδι. Όποιος το έβρισκε θεωρούνταν τυχερός!
Υλικά:
• 1 κούπα χλιαρό νερό
• 1 κούπα αλάτι (προστατεύει τη ζύμη για να διατηρηθεί μέχρι 7 εβδομάδες)
• 3 κούπες αλεύρι για όλες τις χρήσεις
• Λίγοι ξηροί καρποί για τον στολισμό
Εκτέλεση:
1. Αρχικά ανακατεύουμε το χλιαρό νερό με το αλάτι.
2. Προσθέτουμε σταδιακά το αλεύρι και ζυμώνουμε μέχρι να γίνει μια ομοιογενής ζύμη.
3. Το πολύ αλάτι βοηθάει τη ζύμη να διατηρηθεί για επτά εβδομάδες.
4. Πλάθουμε τη μορφή της Κυράς Σαρακοστής, προσθέτουμε τους ξηρούς καρπούς για τον στολισμό
5. Ψήνουμε στους 160 βαθμούς για 30 λεπτά
6. και τη βάζουμε σε εμφανές σημείο στο σπίτι.
Με αυτόν τον τρόπο, η παράδοση ζωντανεύει κάθε χρόνο και η Κυρά Σαρακοστή γίνεται όχι μόνο διακοσμητικό αλλά και εκπαιδευτικό μέσο για τα παιδιά.
Στο κανάλι μου στο YouTube, “efiefi”, μπορείτε να δείτε αναλυτικά την εκτέλεση της Κυράς Σαρακοστής, βήμα βήμα. Ακολουθώντας τα παραδοσιακά βήματα, μπορείτε να φτιάξετε τη δική σας ζυμωτή Κυρά Σαρακοστή, που θα στολίσει το σπίτι και θα διδάξει στα παιδιά την αξία της υπομονής και της προετοιμασίας για τη μεγάλη γιορτή.
Το παραδοσιακό ποίημα της Κυράς ΣαρακοστήςΤην Κυρά Σαρακοστή
που ’ναι έθιμο παλιό,
οι γιαγιάδες μας τη φτιάχναν
με αλεύρι και νερό.
Για στολίδι της φορούσαν
στο κεφάλι έναν σταυρό,
μα το στόμα της ξεχνούσαν
γιατί νήστευε καιρό.
Και τις μέρες τις μετρούσαν
με τα πόδια της τα εφτά,
κόβαν ένα κάθε Σάββατο
μέχρι να ’ρθει η Πασχαλιά.
