Δύο αιώνες ζωής γιόρτασε η Παλαιοπαναγιά

Μια βραδιά ιστορικής μνήμης στη σκιά του Ταϋγέτου
Δευτέρα, 31 Αύγουστος 2026 09:43 | | E-MAIL ΕΚΤΥΠΩΣΗ
Δύο αιώνες ζωής γιόρτασε η Παλαιοπαναγιά
Το παρελθόν και τις ιστορικές της ρίζες ανέδειξε η κοινωνία της Παλαιοπαναγιάς, εορτάζοντας τα 200 χρόνια από την επίσημη ίδρυση του χωριού, με μια άρτια και πολυσχιδή εκδήλωση. Η επετειακή δράση, η οποία διοργανώθηκε κατόπιν σύμπραξης των οικείων φορέων του χωριού, πραγματοποιήθηκε το Σάββατο 8 Αυγούστου στον προαύλιο χώρο του ΙΝ Κοιμήσεως της Θεοτόκου, αποτελώντας μια ουσιαστική αναδρομή στην ιστορική διαδρομή του τόπου και αναδεικνύοντας με τον πιο εμφατικό τρόπο τη σημασία της διατήρησης της τοπικής ταυτότητας.
 
Οι παρευρισκόμενοι είχαν την ευκαιρία να παρακολουθήσουν άκρως ενδιαφέρουσες και τεκμηριωμένες παρουσιάσεις, που συνέδεσαν τα κομμάτια του παλαιοπαναγίτικου «παζλ» της νεότερης και σύγχρονης ιστορίας. Το πρόγραμμα άνοιξε με την ομιλία της προέδρου της Κοινότητας, Αγλαΐας Μπέρδου-Τζανέτου, με θέμα «Ιστορική σύνδεση διοικητικής και ενοριακής Κοινότητας Παλαιοπαναγιάς», ενώ ακολούθησε η τοποθέτηση του τ. προέδρου Παλαιοπαναγιάς και τ. δημάρχου Φάριδος, Μίμη Κουμουτσίδη, ο οποίος ανέλυσε την πορεία της κοινότητας διαχρονικά. Στη συνέχεια, η αρχαιολόγος Γιάννα Κατσουγκράκη ανέπτυξε το θέμα «Η κοινότητα στη Βυζαντινή εποχή» και, τέλος, ο πρόεδρος του Συλλόγου Ιστορικής Αναβίωσης Σπάρτης, Ηλίας Περγαντής, μίλησε εκτενώς για το πέρασμα του Ιμπραήμ από την Παλαιοπαναγιά δύο αιώνες πριν. 
 
Ιδιαίτερη και συγκινητική στιγμή της βραδιάς αποτέλεσε η ανάγνωση της επιστολής-χαιρετισμού του σπουδαίου πνευματικού ανθρώπου Δημήτρη Κατσαφάνα, η οποία φώτισε επιπλέον πτυχές της τοπικής μνήμης. Το πρόγραμμα ολοκληρώθηκε εντυπωσιακά με την παρουσίαση κειμηλίων, οπλισμού και ενδυμασιών του Αγώνα του 1821 από τον Σύλλογο Ιστορικής Αναβίωσης Σπάρτης.
 
Την εκδήλωση τίμησαν με την παρουσία τους πλήθος κληρικών και λαϊκών από την ευρύτερη περιοχή. Ανάμεσα στις τοπικές αρχές που παρέστησαν ήταν ο Μητροπολίτης Μονεμβασίας και Σπάρτης κ.κ. Ευστάθιος, οι βουλευτές Λακωνίας Θανάσης Δαβάκης και Νάγια Γρηγοράκου, ο αντιπεριφερειάρχης Λακωνίας Θεόδωρος Βερούτης, η επικεφαλής της μείζονος αντιπολίτευσης του Δήμου Σπάρτης Ντία Τζανετέα, οι αντιδήμαρχοι Σπάρτης Διαμάντω Βαγιακάκου και Στράτης Κοκκορός, ο δημοτικός σύμβουλος Τάσος Γκολέμης, ο τέως δήμαρχος Φάριδος Παναγιώτης Παναγιωτουνάκος, ο πρόεδρος του Αγροτικού Συνεταιρισμού Παλαιοπαναγιάς Γεώργιος Δογαντζής, καθώς και πρόεδροι κοινοτήτων και εκπρόσωποι τοπικών φορέων.
 
Δημήτρης Γ. Κατσαφάνας: «Η ιστορία 
δεν είναι μόνο μνήμη, είναι και συνειδητοποίηση...»
Με μεγάλη συγκίνηση χαιρετίζω την ωραία και ευτυχισμένη τούτη συγκέντρωση για τα 200 χρόνια της Παλαιοπαναγιάς, ιδιαίτερα δε και την Πρόεδρο και τα μέλη της Κοινότητας που είχαν την έμπνευση για την οργάνωση. Τέτοιες συγκεντρώσεις μάς κάνουν να βγαίνουμε στο τέλος ελεύθεροι από το βάρος της καθημερινότητας, αλλά και πιο στοχαστικοί. Χαλυβδώνουν την αίσθηση της ευθύνης μας και μεταγγίζουν τη γνώση και τον πόνο των προγενεστέρων στις νεώτερες γενεές. Η ιστορία δεν είναι μόνο μνήμη, είναι και συνειδητοποίηση για να κάνουμε και εμείς μια καινούργια αρχή.
 
Οι άνθρωποι της Παλαιοπαναγιάς, όπως και των άλλων γύρω χωριών, στα χρόνια της Επανάστασης του ’21 αγωνίστηκαν με τόλμη ριψοκίνδυνη. Έδωσαν το «παρών» σε όλους τους αγώνες, σε όλες τις κρίσιμες στιγμές της ιστορίας, από το 1897 ώς τους Βαλκανικούς Πολέμους και ώς το 1940, την εθνική μας Αντίσταση. Προς τί να αναφέρω γεγονότα; Οι πρόγονοί μας έζησαν μέσα σε υψωμούς και ξεπεσμούς που δεν έλειψαν ποτέ στην ελληνική ιστορία.
 
Η Παλαιοπαναγιά, όπως την ξέρουμε σήμερα, δεν εξελίχθηκε τυχαία, αλλά με δουλειά πολλή, με τίμιο μόχθο και κοινωνική αλληλεγγύη, στερήσεις και θυσίες, των παιδιών της εδώ και στην ξενιτειά, και ανύψωσαν τη ζωή του χωριού.
 
Κάθε γενιά έκανε το δικό της χρέος, ώστε να χαιρόμαστε εμείς σήμερα. Δεν μπορούμε να γιορτάζουμε χωρίς να τους θυμόμαστε. Τους σκέπασε η λήθη. Οι παλαιοί εκείνοι πατέρες μας φορούσαν φουστανέλλα και τσαρούχι, κατοικούσαν στα βουνά μας, στην ένδοξη χώρα της Ντόριζας με τους γύρω οικισμούς στα χρόνια της Τουρκοκρατίας. Τί απόγιναν οι ψυχές τους; Τους φαντάζομαι σε βουβή λιτανεία. Την ημέρα οι ψυχές τους να αναπαύονται στα Ηλύσια Πεδία και τις νύχτες να τριγυρίζουν στα χαλάσματα που μας άφησαν. Δεν γίνεται να πεθαίνουν οι κόσμοι των ψυχών. Στην αυλή της ιστορικής Μονής του Κούμπαρη θα μαζεύονται για να θυμηθούνε τα παλιά.
 
Γύρισα αιώνες πριν. Αλλοίμονο σε εκείνον που δεν τινάζει τη φαντασία του στην ηρωϊκή εποχή τους και δεν στοχάζεται την πορεία της ιστορίας.
Ο κόσμος πλέον αλλάζει με πρωτοφανή ταχύτητα. Όλα ρίχνονται στο πυρ. Θα επιζήσει μόνο ό,τι αντέξει.
Ποιό είναι το μέλλον μας; Πού πάμε χωρίς τις ρίζες μας, χωρίς τις μεγάλες παραδόσεις μας; Ποιό θα είναι το μέλλον μας, όταν δεν ακούγονται νέες παιδικές φωνές, όταν το Σχολείο μας παραμένει κλειστό; Εκατοντάδες σχολεία κλείνουν κάθε χρόνο στην Ελλάδα. Η υπογεννητικότητα, το μέγα πρόβλημα στη χώρα μας.
Ας ευχηθούμε να έχουμε τη χαρά και άλλων, όπως απόψε, εορτασμών. Τελειώνοντας, επιτρέψατέ μου να σας αποχαιρετίσω:
 
Αγαπημένη μου Παλαιοπαναγιά, ευτυχισμένος ή δυστυχισμένος, ποτέ δεν σε λησμόνησα. Γλυκειά Πατρίδα με τα βουνά σου, τα δάση σου, τους κάμπους και το μόχθο των ανθρώπων σου για το ψωμί «μέσα στο λιοπύρι για μια μπουκιά κι ένα ποτήρι και δόξα τω Θεώ».
Να ζήσεις Πατρίδα στους νέους, δύσκολους καιρούς που μας ετοιμάζουν οι ισχυροί του πλανήτη. Πολλά θα αλλάξουν. Να βρεις την ήρεμη σκέψη, την πίστη. Προχώρει, όχι με τα μάτια κλειστά χωρίς πυξίδα, δεν αρκούν οι «εττικέτες», οι ιδεολογίες.
 

| Από την εβδομαδιαία έντυπη έκδοση «Λακωνικός Τύπος Plus+»

> Κυκλοφορεί κάθε Δευτέρα στα περίπτερα και στην πόρτα σας.

Έκθεση εικόνων

ΔΕΙΤΕ ΤΑ ΟΛΑ ΣΤΗΝ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ ΚΟΙΝΩΝΙΑ
Του Αντρέα Πετρουλάκη
Το κλίκ της ημέρας
Του Αντρέα Πετρουλάκη

Πρόσφατα Νέα