Με σαφή πολιτικό προσανατολισμό, καθαρό εκλογικό ορίζοντα και το βλέμμα στραμμένο στο βάθος της επόμενης τετραετίας, ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης παρουσίασε από το βήμα της 90ής Διεθνούς Εκθέσεως Θεσσαλονίκης (ΔΕΘ) το συνολικό κυβερνητικό πλάνο για την οικονομική και κοινωνική ανασυγκρότηση της χώρας. Η πολιτική ηγεσία δεν περιορίστηκε σε μία στενή απαρίθμηση παροχών, αλλά επιχειρήθηκε η θεμελίωση μίας νέας κοινωνικής «συμμαχίας». Καθώς πρόκειται για την τελευταία διοργάνωση της ΔΕΘ πριν από τις εκλογές του 2027, οι πρωθυπουργικές εξαγγελίες απέκτησαν βαρύνουσα πολιτική σημασία, αποτελώντας ουσιαστικά τον οδικό χάρτη της κυβέρνησης προς την κάλπη. Το πακέτο μέτρων, το οποίο κοστολογείται στα 2,2 δισεκατομμύρια ευρώ για το 2027 και αγγίζει τα 3,5 δισεκατομμύρια ευρώ έως το 2030, φιλοδοξεί να μετατρέψει τη δημοσιονομική σταθερότητα σε απτό αντίκρισμα για τον κάθε πολίτη, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στην ενίσχυση της περιφέρειας, της υπαίθρου και των παραγωγικών δυνάμεων.
Ανεβαίνοντας για όγδοη φορά στο βήμα της ΔΕΘ ως πρωθυπουργός, ο κ. Μητσοτάκης υπογράμμισε τη βαρύνουσα σημασία της συγκυρίας πριν τις κάλπες του 2027. Θέτοντας τα πολιτικά διλήμματα, ανέδειξε ως κεντρική στρατηγική την επίσπευση της σύγκλισης της χώρας με την Ευρώπη και της περιφέρειας με τα αστικά κέντρα, βάζοντας στο επίκεντρο τους επαγγελματίες, τους αγρότες, τους συνταξιούχους, τους μισθωτούς και τις οικογένειες.
Τετραετές πλάνο σε 4 βασικούς άξονες
Το πακέτο των πρωθυπουργικών εξαγγελιών δομείται σε τέσσερις άξονες: ενίσχυση διαθέσιμου εισοδήματος, τόνωση επενδύσεων, κοινωνική πολιτική για στέγη και δημογραφικό, καθώς και ενεργειακή αυτονομία με φθηνότερο ρεύμα.
Τα χαρακτηριστικά αποσπάσματα της ομιλίας του πρωθυπουργού: «…Είναι καιρός η πατρίδα μας να γευθεί τους καρπούς των προσπαθειών της. Τα θεμέλια που θέσαμε επιτρέπουν να χτίσουμε την Ελλάδα του 2030...». «…Τήρησα τη “Συμφωνία Αλήθειας” πριν από 8 χρόνια.
Τώρα στέκομαι απέναντί σας με τη “Συμφωνία Προόδου και Ευημερίας”, επιστρέφοντας το μέρισμα της ανάπτυξης σε κάθε πολίτη...». «…Επιδίωξή μας είναι η πρόοδος των αριθμών να περνά στην καθημερινότητα και στον προϋπολογισμό του απλού σπιτικού…». «…Το πρόγραμμά μας κινείται στα όρια του δημοσιονομικού χώρου. Στηρίζουμε το εισόδημα με ρεαλισμό, χωρίς να θέτουμε σε κίνδυνο τη σταθερότητα…». «…Η Ελλάδα του 2026 δεν έχει καμία σχέση με το 2019 ή το 2023. Απαντάμε στις προκλήσεις με καθαρές λύσεις και τον πατριωτισμό της ευθύνης...».
Η εξειδίκευση από το Οικονομικό επιτελείο
Την εξειδίκευση των μέτρων πραγματοποίησαν ο υπουργός Οικονομίας & Οικονομικών, Κυριάκος Πιερρακάκης, ο αναπληρωτής υπουργός, Νίκος Παπαθανάσης και οι υφυπουργοί Θάνος Πετραλιάς και Δημήτρης Μαρκόπουλος. Ο κ. Πιερρακάκης υπογράμμισε ότι «σοβαρότητα είναι να μετατρέπεις τη δημοσιονομική βελτίωση σε όφελος για κάθε πολίτη», θέτοντας ως κεντρικούς στόχους έως το 2030, το ΑΕΠ να ξεπεράσει τα 310 δισ. ευρώ, ο μέσος μισθός να αγγίξει τα 1.800 ευρώ, οι επενδύσεις να καλύπτουν το 20% του ΑΕΠ και το δημόσιο χρέος να υποχωρήσει κάτω από το 110% του ΑΕΠ.
Οι «διορθώσεις» στα τεκμήρια
και οι κερδισμένοι επαγγελματίες
Στο πεδίο των ελεύθερων επαγγελματιών, «ανάσα» παίρνουν 4 στους 10 επιτηδευματίες που εμπίπτουν στα τεκμήρια. Από τις 390.000 που φορολογούνται τεκμαρτά, οι 155.000 ελαφρύνονται ουσιαστικά από το 2027, καθώς καταργούνται οι προσαυξήσεις 10% για τη μισθοδοσία και 5% για υπερβάλλοντα τζίρο ΚΑΔ. Έτσι, ένας συνεπής επαγγελματίας δεν θα τιμωρείται πλέον επειδή διατηρεί θέσεις εργασίας ή εμφανίζει αυξημένο κύκλο εργασιών. Αν και ως ελάχιστη βάση παραμένει ο κατώτατος μισθός με τις τριετίες, το όφελος θα φανεί καθαρά στις δηλώσεις του 2027, συνδυαστικά με τους ήδη θεσμοθετημένους μειωμένους συντελεστές. Ενδεικτικό είναι το παράδειγμα επιχείρησης εστίασης (καφέ) με 15 έτη λειτουργίας, 5 εργαζομένους και ετήσια μισθοδοσία 105.000 ευρώ: Με το υφιστάμενο καθεστώς το τεκμαρτό εισόδημα εκτινασσόταν στα 27.244 ευρώ με φόρο 4.783 ευρώ. Με τη νέα ρύθμιση η βάση περιορίζεται στα 16.744 ευρώ και ο φόρος υποχωρεί στα 2.249 ευρώ, προσφέροντας καθαρό όφελος 2.534 ευρώ.
Παράλληλα, διευρύνεται η έκπτωση 50% στα τεκμήρια για τους επαγγελματίες της υπαίθρου, καθώς το πληθυσμιακό όριο αυξάνεται από τους 1.500 στους 2.000 κατοίκους. Η ρύθμιση αφορά αποκλειστικά τους εγκατεστημένους σε μικρά χωριά, δίνοντας αναπτυξιακό πλεονέκτημα στην περιφέρεια όπου εδρεύει το 61% των ατομικών επιχειρήσεων της χώρας (425.500 επιχειρήσεις), έναντι 39% στην Αττική.
Επιπλέον, από το φορολογικό έτος 2027 η προκαταβολή φόρου για τις ατομικές επιχειρήσεις μειώνεται από το 55% στο 50%, ενώ ειδικές διορθώσεις εισάγονται και για τους εκμεταλλευτές ταξί. Το τεκμήριο πλέον θα προσαρμόζεται στο πραγματικό ποσοστό ιδιοκτησίας του οχήματος, ενώ εξαιρούνται πλήρως τα ανήλικα τέκνα έως 18 ετών που αποκτούν άδεια ταξί από κληρονομική διαδοχή.
Στο πεδίο των νομικών προσώπων, ανακοινώθηκε η σταδιακή κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος -από το 2027 στην επαρχία και τη Θεσσαλονίκη, το 2028 μείωση 50% στην Αττική και 2029 πλήρης κατάργηση-, η σταδιακή αποκλιμάκωση της προκαταβολής φόρου κατά 5 μονάδες ετησίως από το 2028 (από το 80% στο 50%), καθώς και οι επιταχυνόμενες αποσβέσεις εξοπλισμού σε 6 χρόνια αντί για 10.
Μηδενισμός φόρου στην ύπαιθρο
και ανάταξη της κτηνοτροφίας
Για τον Πρωτογενή Τομέα, το οικονομικό επιτελείο παρουσίασε παρεμβάσεις που στοχεύουν στην παραμονή των παραγωγών στο χωράφι. Θεσπίζεται μηδενικός συντελεστής φορολόγησης για τους κατά κύριο επάγγελμα αγρότες με εισόδημα έως 20.000 ευρώ, μέτρο που αφορά 47.000 παραγωγούς που εισφέρουν το 56% της συνολικής αγροτικής παραγωγής. Η ρύθμιση οδηγεί σε μείωση φόρου έως και 2.900 ευρώ ακόμα και για υψηλότερα εισοδήματα –πχ αγρότης με εισόδημα 30.000 ευρώ θα πληρώνει 2.183 ευρώ φόρο αντί για 5.083 ευρώ.
Παράλληλα, από 1η Νοεμβρίου 2026 ενεργοποιείται το νέο σύστημα επιστροφής του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης για το αγροτικό πετρέλαιο απευθείας στην αντλία. Σε ό,τι αφορά την κτηνοτροφία, εξαγγέλθηκε ολοκληρωμένο πλαίσιο μόνιμης θωράκισης του ζωικού κεφαλαίου από νόσους, με δέσμευση για άμεση ανασύσταση των κοπαδιών που επλήγησαν.
Ενισχύσεις των συνταξιούχων
Αναλύοντας τα μέτρα για τους συνταξιούχους, η μόνιμη ενίσχυση του Νοεμβρίου αυξάνεται στα 400 ευρώ καθαρά (από 300 ευρώ) και διευρύνεται σε όλους άνω των 65 ετών χωρίς εισοδηματικά κριτήρια, φθάνοντας τους 2,2 εκατομμύρια δικαιούχους (συμπεριλαμβανομένων ΑμεΑ και ανασφάλιστων υπερηλίκων). Παράλληλα, από 1η Ιανουαρίου 2027 θα καταβληθούν οι τακτικές αυξήσεις στις συντάξεις (εκτιμώνται στο 2,6%) χωρίς συμψηφισμό προσωπικής διαφοράς, ενώ επιλύεται το ζήτημα των συντάξεων χηρείας.
Δώρο Χριστουγέννων στο Δημόσιο,
στα 1.000 ευρώ ο κατώτατος μισθός
Στον Δημόσιο Τομέα, θεσπίζεται από τον Δεκέμβριο του 2027 μόνιμο, συντάξιμο επίδομα Χριστουγέννων 500 ευρώ μικτά, σε συνδυασμό με οριζόντια αύξηση 80 ευρώ μικτά σε δύο δόσεις (Απρίλιος 2027 και Ιανουάριος 2028).
Στον Ιδιωτικό Τομέα, στόχος είναι ο κατώτατος μισθός να φθάσει τα 1.000 ευρώ τον Ιανουάριο του 2028, ενώ από την 1η Απριλίου 2027 μειώνονται οι ασφαλιστικές εισφορές των εργαζομένων κατά 0,5 ποσοστιαίες μονάδες, αυξάνοντας αντίστοιχα τις καθαρές αποδοχές.
Τρίτεκενοι-πολύτεκνοι,
ο «Κουμπαράς» και «Σπίτι μου 3»
Για τις οικογένειες, μηδενίζεται ο φόρος εισοδήματος για τρίτεκνους έως τα 20.000 ευρώ (όφελος έως 1.800€ για 87.000 οικογένειες), ενώ για τους πολύτεκνους το επίδομα γέννησης αυξάνεται κατά 1.000 ευρώ για κάθε επιπλέον τέκνο από το τέταρτο και μετά. Επίσης, αυξάνονται κατά 10% τα vouchers βρεφονηπιακών σταθμών.
Θεσπίζεται ακόμα ο «Κουμπαράς για τη Νέα Γενιά», ένας ειδικός αποταμιευτικός λογαριασμός για βρέφη έως 2 ετών, τον οποίο οι γονείς θα μπορούν να τον ανοίγουν μέσα στα δύο πρώτα χρόνια από τη γέννηση και, για καταθέσεις έως 1.200 ευρώ τον χρόνο, το κράτος θα καταβάλλει ισόποση συμμετοχή. Το κεφάλαιο θα παραμένει κλειδωμένο έως την ενηλικίωση. Εάν οι γονείς αποταμιεύουν για παράδειγμα 100 ευρώ τον μήνα και το κράτος καταθέτει άλλα τόσα, το παιδί μπορεί να ξεκινήσει την ενήλικη ζωή του με κεφάλαιο άνω των 60.000 ευρώ.
Στον τομέα της στέγης, ανακοινώθηκε το πρόγραμμα «Σπίτι μου 3» ύψους 2 δισ. ευρώ μέσω της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας για 40.000 νέα ζευγάρια. Παράλληλα, για τον περιορισμό της πίεσης στις τιμές των ακινήτων, ο φόρος μεταβίβασης για αγορά κατοικίας από πολίτες εκτός ΕΕ αυξάνεται δραστικά από το 3% στο 15%. Τέλος, από το 2027 καταργείται ο ΕΝΦΙΑ σε οικισμούς έως 2.000 κατοίκους.
Αναπροσαρμογή αναπηρικών επιδομάτων
Εξάλλου, από 1η Ιανουαρίου 2027, τα αναπηρικά επιδόματα του ΟΠΕΚΑ και του e-ΕΦΚΑ θα αναπροσαρμόζονται μόνιμα και αυτόματα με βάση τον πληθωρισμό και το ΑΕΠ. Η παρέμβαση αφορά περίπου 220.000 δικαιούχους, με μέσο πρόσθετο ετήσιο όφελος γύρω στα 220 ευρώ.
Μείωση κόστους στο ηλεκτρικό ρεύμα
Στο μέτωπο της ενέργειας, στόχος είναι η μείωση της τιμής του ηλεκτρικού ρεύματος κατά 30% μέσα στην επόμενη τριετία. Η πρώτη παρέμβαση ξεκινά από τον Ιανουάριο του 2027, με τις χρεώσεις Υπηρεσιών Κοινής Ωφέλειας (ΥΚΩ) στους οικιακούς λογαριασμούς να μειώνονται κατά 50% (από 6,9 €/MWh σε 3,45 €/MWh), μέτρο που αφορά περισσότερες από έξι εκατομμύρια παροχές. Παράλληλα, ανακοινώθηκε πρόγραμμα επιδότησης αντλιών θερμότητας και ηλιακών θερμοσιφώνων για 100.000 δικαιούχους.
Διπλή επιστροφή ενοικίου
σε υγειονομικούς και εκπαιδευτικούς
Ιδιαίτερη μέριμνα λαμβάνεται για τους λειτουργούς της υγείας και της παιδείας που στελεχώνουν τις δομές της περιφέρειας. Για γιατρούς, νοσηλευτές και εκπαιδευτικούς οι οποίοι υπηρετούν μακριά από τον τόπο της μόνιμης κατοικίας τους, θεσπίζεται διπλή επιστροφή ενοικίου. Η πρώτη αναδρομική πληρωμή, για το φορολογικό έτος 2024, θα πραγματοποιηθεί στις 25 Σεπτεμβρίου 2026, ενώ θα ακολουθήσει δεύτερη καταβολή στα τέλη Νοεμβρίου 2026, η οποία θα καλύψει το φορολογικό έτος 2025.
