Πότε πρέπει να κατατεθεί, ποιος το συμπληρώνει και τι χρειάζεται να γνωρίζουν γονείς και εκπαιδευτικοί

Λίγο πριν χτυπήσει το πρώτο κουδούνι, οι γονείς καλούνται να τακτοποιήσουν τις τελευταίες εκκρεμότητες για την επιστροφή των παιδιών στα σχολεία. Ανάμεσα στα απαραίτητα δικαιολογητικά βρίσκεται, για συγκεκριμένες τάξεις, το Ατομικό Δελτίο Υγείας Μαθητή (ΑΔΥΜ).

Παρότι συχνά αντιμετωπίζεται ως ένα ακόμη έγγραφο του σχολικού φακέλου, ο ρόλος του είναι ουσιαστικός. Πρόκειται για ένα εργαλείο πρόληψης που συνδέει την οικογένεια, τον παιδίατρο και το σχολείο, μεταφέροντας τις πληροφορίες που είναι αναγκαίες για την ασφάλεια και την ομαλή συμμετοχή του παιδιού στη σχολική ζωή.

Τι είναι το ΑΔΥΜ και πότε απαιτείται
Το ΑΔΥΜ αποτελεί ιατρικό πιστοποιητικό που εκδίδεται έπειτα από εξέταση του μαθητή και αφορά αποκλειστικά τις ανάγκες της σχολικής του ζωής. Δεν αποτελεί πλήρη ιατρικό φάκελο ούτε περιλαμβάνει όλες τις λεπτομέρειες του ιστορικού του παιδιού.

Η αναλυτική καταγραφή της εξέτασης και του ιστορικού γίνεται στο Φύλλο Ιατρικής Εξέτασης, το οποίο παραμένει στο αρχείο του γιατρού ή της μονάδας υγείας και δεν παραδίδεται στο σχολείο. Στη σχολική μονάδα γνωστοποιούνται μόνο όσα στοιχεία είναι απαραίτητα για την προστασία και την υποστήριξη του μαθητή.

Σύμφωνα με την Ένωση Ελευθεροεπαγγελματιών Παιδιάτρων Αττικής, το ΑΔΥΜ προσκομίζεται:

- κατά την εγγραφή στο Νηπιαγωγείο,

- κατά την εγγραφή στην Α΄ Δημοτικού,

- κατά την έναρξη της Δ΄ Δημοτικού,

- στην Α΄ Γυμνασίου,

- στην Α΄ Λυκείου.

Παράλληλα, συνδέεται με τη συμμετοχή των μαθητών στο μάθημα της Φυσικής Αγωγής και σε σχολικές αθλητικές δραστηριότητες. Η διαδικασία προβλέπεται από την ΚΥΑ Φ.6/304/75662/Γ1/21-5-2014 και έχει πρωτίστως προληπτικό χαρακτήρα.

Το δελτίο συμπληρώνεται από παιδίατρο, αφού προηγηθεί η εξέταση του παιδιού. Ο γονέας οφείλει να ενημερώσει τον γιατρό για τυχόν χρόνια νοσήματα, αλλεργίες, φαρμακευτική αγωγή, νοσηλείες, λιποθυμικά επεισόδια, συμπτώματα κατά την άσκηση ή προβλήματα όρασης και ακοής. Χρήσιμο είναι, επίσης, να προσκομίζονται παλαιότερες εξετάσεις ή γνωματεύσεις, εφόσον υπάρχουν.

Οι παιδίατροι τονίζουν ότι το ΑΔΥΜ δεν μπορεί να εκδίδεται χωρίς προηγούμενη εξέταση, ούτε να μετατρέπεται σε μια μαζική και τυπική διαδικασία υπογραφής εγγράφων.

Εξετάσεις, γυμναστική και προσωπικά δεδομένα
Η έκδοση του ΑΔΥΜ δεν σημαίνει ότι όλοι οι μαθητές πρέπει να υποβληθούν στις ίδιες αιματολογικές ή άλλες εργαστηριακές εξετάσεις. Ο παιδίατρος αποφασίζει αν απαιτείται πρόσθετος έλεγχος, ανάλογα με την ηλικία, το ατομικό και οικογενειακό ιστορικό, την ανάπτυξη, την κλινική εικόνα και τυχόν συμπτώματα ή παράγοντες κινδύνου.

Ιδιαίτερη σημασία έχει το δελτίο για τη συμμετοχή στη Φυσική Αγωγή. Αν υπάρχει κάποιο πρόβλημα υγείας, ο γιατρός μπορεί να καταγράψει συγκεκριμένους περιορισμούς, ειδικές οδηγίες ή την ανάγκη προσαρμογής ορισμένων δραστηριοτήτων.

Μια διάγνωση, πάντως, δεν συνεπάγεται αυτόματα αποκλεισμό από τη γυμναστική. Παιδιά με άσθμα, αλλεργίες ή άλλες χρόνιες παθήσεις μπορούν να συμμετέχουν κανονικά, εφόσον αυτό επιτρέπεται από την ιατρική αξιολόγηση. Ο εκπαιδευτικός εφαρμόζει τις οδηγίες του γιατρού, χωρίς να τις αγνοεί ή να τις επεκτείνει αυθαίρετα.

Ταυτόχρονα, επειδή το ΑΔΥΜ περιέχει ευαίσθητα δεδομένα υγείας, η διαχείρισή του πρέπει να γίνεται με εμπιστευτικότητα. Το σχολείο δεν αποκτά πρόσβαση σε ολόκληρο το ιατρικό ιστορικό του παιδιού, ενώ ο εκπαιδευτικός ενημερώνεται μόνο για όσα χρειάζεται να γνωρίζει ώστε να ανταποκριθεί στον ρόλο του. Δεν είναι δική του αρμοδιότητα να ζητά πρόσθετα ιατρικά στοιχεία, να κάνει διάγνωση ή να ερμηνεύει ευρήματα.

Εάν στο μεταξύ μεταβληθεί η κατάσταση της υγείας του μαθητή –για παράδειγμα, έπειτα από νέα διάγνωση, σοβαρή αλλεργική αντίδραση, τραυματισμό ή χειρουργική επέμβαση– ο γονέας πρέπει να επικοινωνήσει με τον θεράποντα γιατρό. Εκείνος θα κρίνει αν χρειάζεται επικαιροποίηση των οδηγιών προς το σχολείο.

Τι πρέπει να κάνουν γονείς και εκπαιδευτικοί
Πριν από την επίσκεψη στον παιδίατρο, οι γονείς είναι χρήσιμο να συγκεντρώσουν τις σημαντικότερες πληροφορίες για το ιστορικό του παιδιού και τυχόν προηγούμενες γνωματεύσεις. Κατά την εξέταση πρέπει να συζητήσουν με τον γιατρό κάθε θέμα που σχετίζεται με την υγεία, την ανάπτυξη ή τη συμμετοχή του μαθητή στις σχολικές δραστηριότητες.

Μετά την έκδοση του δελτίου, το ΑΔΥΜ κατατίθεται στη σχολική μονάδα σύμφωνα με την προβλεπόμενη διαδικασία. Οι υπόλοιπες ιατρικές εξετάσεις και γνωματεύσεις παραμένουν στο προσωπικό αρχείο της οικογένειας.

Από την πλευρά του, το σχολείο οφείλει να διασφαλίζει ότι:

- το δελτίο φυλάσσεται με ασφάλεια,

- οι πληροφορίες δεν κοινοποιούνται σε μη αρμόδια πρόσωπα,

-οι εκπαιδευτικοί γνωρίζουν μόνο όσα είναι απαραίτητα,

- εφαρμόζονται πιστά οι ιατρικές οδηγίες,

- υπάρχει συνεργασία με την οικογένεια όταν προκύπτει ειδικό ζήτημα.

Το ΑΔΥΜ αποτυπώνει την κατάσταση της υγείας του παιδιού κατά τον χρόνο της εξέτασης και δεν αποτελεί «λευκή επιταγή» για κάθε μελλοντική δραστηριότητα. Ούτε υποκαθιστά την τακτική ιατρική παρακολούθηση.

Η πραγματική του αξία βρίσκεται στην πρόληψη και στη δημιουργία ενός ασφαλούς διαύλου επικοινωνίας ανάμεσα στην οικογένεια, τον γιατρό και το σχολείο. Όταν συμπληρώνεται σωστά και αξιοποιείται υπεύθυνα, βοηθά το σχολείο να γνωρίζει τι πρέπει να προσέξει και το παιδί να συμμετέχει με μεγαλύτερη ασφάλεια στη μαθητική καθημερινότητα.