Έντονο προβληματισμό προκαλούν στους επιστήμονες οι ασυνήθιστες μεταβολές που καταγράφονται το τελευταίο διάστημα στον Νότιο Ωκεανό. Η απότομη μείωση των φαλαινών και η εμφάνιση σπάνιων θαλασσοπουλιών χιλιάδες χιλιόμετρα μακριά από τις συνήθεις περιοχές τους ενισχύουν τις υποψίες ότι βρίσκεται σε εξέλιξη μια σημαντική οικολογική αλλαγή.
Στα τέλη Ιουνίου, παρατηρητές στη νοτιοδυτική Αυστραλία διαπίστωσαν ότι οι μεγάπτερες φάλαινες ήταν περίπου 60% λιγότερες από το αναμενόμενο για την εποχή. Πρόκειται για την περίοδο κατά την οποία τα κητώδη μεταναστεύουν από τον Νότιο Ωκεανό προς τις αυστραλιανές ακτές.
Λίγες ημέρες αργότερα καταγράφηκε ένα ακόμη ασυνήθιστο φαινόμενο. Μεγάλοι αριθμοί άλμπατρος εμφανίστηκαν κοντά στις ακτές της ανατολικής Αυστραλίας, χιλιάδες χιλιόμετρα μακριά από τις συνήθεις περιοχές τροφοληψίας τους. Αρκετά από τα πουλιά βρίσκονταν μάλιστα σε κακή φυσική κατάσταση.
Οι επιστήμονες εξετάζουν ως πιθανή αιτία τους εκτεταμένους θαλάσσιους καύσωνες. Από τον Φεβρουάριο καταγράφονται ασυνήθιστα υψηλές θερμοκρασίες στα νερά του νότιου Ινδικού Ωκεανού, έως τις παρυφές των θαλάσσιων πάγων της Ανταρκτικής, ενώ ανάλογο φαινόμενο παρατηρείται και στη Θάλασσα της Τασμανίας.
Ακόμη και αύξηση της θερμοκρασίας κατά δύο ή τρεις βαθμούς μπορεί να έχει σοβαρές συνέπειες για οργανισμούς προσαρμοσμένους σε πολύ ψυχρά νερά. Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλούν πιθανές μεταβολές στο ζωοπλαγκτόν και το κριλ της Ανταρκτικής, που αποτελούν κρίσιμους κρίκους της τροφικής αλυσίδας και βασική πηγή τροφής για ψάρια, θαλασσοπούλια και φάλαινες.
Οι ερευνητές θυμίζουν τον γιγαντιαίο θαλάσσιο καύσωνα «Blob», που έπληξε τον βόρειο Ειρηνικό την περίοδο 2014-2016, προκαλώντας εκτεταμένες ανατροπές στα οικοσυστήματα και μαζικούς θανάτους θαλάσσιων οργανισμών.
Προς το παρόν δεν υπάρχουν αρκετά δεδομένα για να επιβεβαιωθεί ότι κάτι αντίστοιχο συμβαίνει στον Νότιο Ωκεανό. Οι επιστήμονες, ωστόσο, ζητούν συστηματική παρακολούθηση των ειδών, των μεταναστευτικών διαδρομών και των πηγών τροφής τους, καθώς η κλιματική αλλαγή καθιστά τους θαλάσσιους καύσωνες συχνότερους, εντονότερους και μεγαλύτερης διάρκειας.
