Μια σοβαρή πολεοδομική εκκρεμότητα που χρονίζει και επηρεάζει την περιοχή Καλογωνιάς Δ. Σπάρτης, έθεσε ως θέμα προς συζήτηση στο λογοδοσία της Δημοτικής Αρχής, η παράταξη της μείζονος αντιπολίτευσης της Ντίας Τζανετέα. «Εδώ και χρόνια είναι ακυρωμένη η πράξη εφαρμογής της περιοχής “Καλογωνιάς”, με αποτέλεσμα συμπολίτες μας να μην μπορούν να διαχειριστούν τις περιουσίες τους», ανέφερε στην εξαγγελία του θέματος η «Σπάρτη Νέα Πορεία». Το σχήμα Τζανετέα ζήτησε απαντήσεις για το πιθανό πλάνο και τις ενέργειες της Δημοτικής Αρχής, ως προς την επίλυση ενός προβλήματος το οποίο πλήττε άμεσα δικαιώματα ιδιοκτησίας και την καθημερινότητα πολιτών.
Το χρονικό και οι αιτιάσεις
από τον Ν. Τσούκλερη
Εισηγητής του εν λόγω θέματος ήταν ο δημοτικός σύμβουλος, Νίκος Τσούκλερης, διπλωματούχος πολιτικός μηχανικός. Όπως ανέφερε στην τοποθέτησή του, «η έγκριση του Γενικού Πολεοδομικού Σχεδίου (ΓΠΣ) πόλης Σπάρτης το 1985, περιλάμβανε εκτός από το παλαιό κεντρικό τμήμα και τις επεκτάσεις αυτού στις γύρω περιοχές, όπως Χαρίσιο, Αγ. Ειρήνη, Καλογωνιά, Φιξ, Ν. Κόσμο κλπ. Επίσης έγιναν και εγκρίθηκαν οι πολεοδομικές μελέτες που προέβλεπε το ΓΠΣ για: Καλογωνιά- Αγ. Ειρήνη-Πλατανιστά (1986) και Χαρίσιο-Φιξ-Ν. Κόσμο (1990).
Τέλος ακολούθησε η εκπόνηση των πράξεων εφαρμογή για τις ανωτέρω περιοχές ως εξής: - Χαρίσιο- Αγ. Ειρήνη- Πλατανιστά: 1998-1999, η οποία κυρώθηκε το 2008 με απόφαση του τότε Ν. Λακωνίας κ. Φούρκα και - Καλογωνιά- Ν. Κόσμος - Ματαλείκα: ανάθεση μελέτης 2002 και πριν το τελικό της στάδιο το 2016-2017, λύθηκε η σύμβαση με τον μελετητή».
Έκτοτε, όπως τόνισε ο κ. Τσούκλερης, «έχουμε μια εν τοις πράγμασι “ακυρωμένη” πράξη εφαρμογής, καθώς η περιοχή -και οι εμπλεκόμενοι συνδημότες μας- μπήκαν στο “γύψο”».
Αφορμή για την ερώτηση, όπως είπε, «ήταν το θέμα που ήρθε στη Δημοτική Επιτροπή (σσ της Τρίτης (13/1), μετά από αίτηση κατοίκου της περιοχής, περί έγκρισης υψομετρικής μελέτης πέριξ του ΟΤ του, για έκδοση οικοδομικής άδειας», σημείωσε για να παρατηρήσεις: «Ούτως ή άλλος, βέβαια, από την πρώτη μέρα που με τίμησαν οι συμπολίτες μας με την ψήφο τους και βρίσκομαι στα έδρανα του ΔΣ, σε κάθε συνεδρίαση του προϋπολογισμού, αλλά και σε τοποθετήσεις μου στις ανακοινώσεις, αναφέρομαι μονότονα και μοναχικά στην ανάγκη να ξεκολλήσει και να επανεκκινήσει η διαδικασία της κύρωσης της ΠΕ Καλογωνιάς».
Οι λόγοι
Ο Ν. Τσούκλερης παρέθεσε τους παρακάτω σχετικούς λόγους:
«- Ο βασικότερος είναι πως η εκπόνηση της μελέτης και η κύρωση της πράξης εφαρμογής είναι αναγκαίες, προκειμένου να ξεκινήσουν οι διανοίξεις των δρόμων, οι αποζημιώσεις των επικειμένων και τελικά να ξεμπλοκάρουν και να καταστούν οικοδομήσιμες και αξιοποιήσιμες οι περιουσίες των συμπολιτών μας.
- Στην περιοχή διαμένουν, έχουν περιουσίες και δραστηριοποιούνται χιλιάδες συνδημότες μας, οι οποίοι λόγω αυτής της κατάστασης που σέρνεται τόσες δεκαετίες, είναι όμηροι ουσιαστικά των περιουσιών τους. Οι συμπολίτες μας, δυστυχώς, αφενός υφίστανται όλα τα βάρη που υφιστάμεθα όλοι όσοι έχουμε στην κατοχή μας ακίνητη περιουσία (πληρωμή ΕΝΦΙΑ, δημοτικά τέλη, λογαριασμούς κλπ), αλλά αφετέρου δεν απολαμβάνουν σχεδόν κανένα όφελος από αυτήν, καθώς δεν μπορούν να την αξιοποιήσουν (έκδοση οικ. αδειών, υποβάθμιση αξίας κλπ).
- Μαζί με τις διανοίξεις/διαμορφώσεις οδών, είναι η εγγραφή στο τεχνικό πρόγραμμα, η οποία μπορεί να “επιστρέψει” χρήματα στον δήμο, καθώς η ανάπτυξη της οικοδομικής δραστηριότητας θα φέρει ανάπτυξη, θέσεις εργασίας, έσοδα από κάθε λογής πηγή στο δήμο.
- Συμπολίτες μας, μη βλέποντας διέξοδο στο πρόβλημα από τον δήμο, διαχρονικά, λειτουργούν ως επισπεύδοντες, μπαίνοντας σε επιπλέον έξοδα για να κάνουν τις μελέτες που απαιτούνται και έπρεπε να υπάρχουν με την κύρωση της πράξης εφαρμογής (καθορισμό ΟΓ, υψομετρική κλπ). Σ’ αυτές τις περιπτώσεις βέβαια, που πρέπει να προσαρμοστεί η συνολική μελέτη στην μεμονωμένη μελέτη, υπάρχει πάντα ο φόβος, της αστοχίας προσαρμογής και των προβλημάτων.
- Σήμερα που έχουν τεθεί από το κράτος πολλοί περιορισμοί και δεσμεύσεις στην επιλογή ακινήτου κατάλληλου για ανοικοδόμηση (εκτός σχεδίου δόμηση, οδικό δίκτυο οικισμών κλπ) δεν μπορεί να θέτουμε στους πολίτες και εμείς, ως δήμος, επιπλέον περιττούς περιορισμούς. Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα, σε μια περίοδο που αυξάνεται δειλά- δειλά η οικοδομική δραστηριότητα, οι επιλογές του κόσμου εν έτει 2026 να περιορίζονται ξανά στο ήδη επιβαρυμένο και υδροκέφαλο πολεοδομικό κέντρο της πόλης».
«Διαχρονικά οι Δημοτικές Αρχές δεν επιδεικνύουν
βούληση, αδράνεια και από την παρούσα»
Ο Ν. Τσούκλερης υποστήριξε ότι, «όλα τα παραπάνω αποδεικνύουν πως το πρόβλημα είναι σοβαρότατο, μας αφορά έμμεσα και άμεσα σχεδόν όλους και επηρεάζει την ποιότητα της ζωής μας. Δυστυχώς όμως διαχρονικά οι Δημοτικές Αρχές δεν επιδεικνύουν την απαραίτητη πολιτική βούληση για να εκκινήσουν σοβαρά και να επιλύσουν κάποια στιγμή το θέμα. Την ίδια αβελτηρία και αδράνεια έχει επιδείξει και η παρούσα Δημοτική Αρχή, μέχρι το ήμισυ της θητείας της, καθώς ενώ στο Τεχνικό Πρόγραμμα του 2024 που παρέλαβε, υπήρχε κωδικός (40-7413.006) για την “Πράξη Εφαρμογής Καλογωνιάς, Ν. Κόσμος & Ματαλέικα” με ποσό 74.000€, αυτός το 2025 καταργήθηκε και δεν επανήλθε ποτέ μέσω κάποιας αναμόρφωσης μέσα στη χρονιά». Καταλήγοντας, ο Ν. Τσούκλερης απηύθυνε το ερώτημα: «Τι προτίθεσθε να κάνετε, εάν υπάρχει διάθεση και χρονοδιάγραμμα. Γιατί δεν είναι μια δουλειά που θα τελειώσει σε 5-6 μήνες. Θέλει στοχευμένες κι εξειδικευμένες διαδικασίες», για να επισημάνει «ότι εάν υλοποιηθεί θα βοηθήσει και θα αλλάξει την πόλη μας».
Κακούρος: «Οικονομικά αδύνατο τώρα,
ευελπιστούμε σε λύση με νέο πρόγραμμα»
Απαντώντας στα λεχθέντα κι επιχειρήματα του Ν. Τσούκλερη, ο αρμόδιος αντιδήμαρχος Τεχνικών Υπηρεσιών Χωροταξίας και Υπηρεσιών Δόμησης, Δημοσθένης Κακούρος, επεσήμανε: «Είναι λίγο δύσκολο να αντιληφθώ πώς λογοδοτούμε για ένα θέμα τόσων ετών, όταν έχουμε τρανό παράδειγμα μία σύμβαση που έχει εκπονηθεί το 2002 και να έχει τελικά καταρρεύσει το 2017. Δεκαπέντε χρόνια, δηλαδή, μια εταιρεία στην οποία είχε αναθέσει ο δήμος την πράξη εφαρμογής, Καλογωνιάς και άλλων περιοχών, δεν κατάφερε να τελεσφορήσει. Η αρχική εκτίμηση της πράξης εφαρμογής θα κόστιζε 118 χιλιάδες ευρώ (το 2002) και με τον πρώτο συγκριτικό πίνακα (εκκίνηση διαδικασίας από εταιρεία), έκριναν ότι το ποσό αυτό ήταν της τάξης των 346.453 ευρώ. Όπως αντιλαμβάνομαι, για την καθυστέρηση του αναδόχου να την αποπερατώσει -καθώς το 2014 άλλαξε η νομοθεσία οπότε η Περιφέρεια ζήτησε άλλους όρους- προκειμένου να ολοκληρωθεί το έργο της πράξης εφαρμογής, ο ανάδοχος δεν δέχτηκε οποιαδήποτε πρόταση που του έγινε τότε από τον δήμο, ώστε να αναδιαμορφώσει το παραδοτέο, για να είναι σύννομο. Κι έτσι κατέληξε στις καλένδες. Από αυτό έχει πληρωθεί ποσό, περίπου 176 χιλιάδων ευρώ. Και, δυστυχώς, εκκρεμεί αγωγή προς τον Δ. Σπάρτης, για κάποιο μέρος του υπόλοιπου ποσού. Τον Οκτώβριο του 2025 καταθέσαμε απόψεις στο Δικαστήριο για την αγωγή αυτή. Και, ίσως, εκκρεμεί να πληρώσει και άλλο ποσό ο δήμος, στην τελική για ένα έργο πράξης εφαρμογής που δεν εκτελέστηκε ποτέ. Ο κ. Παυλής (σσ τέως αντιδήμαρχος Τεχνικών Υπηρεσιών) και η Δημοτική Αρχή, είδαμε από πολύ κοντά το θέμα της Καλογωνιάς, γιατί όντως, όλα αυτά τα ζητήματα στα οποία αναφέρεται ο κ. Τσούκλερης, ότι είναι ιδιαίτερα ευαίσθητα και για τον κόσμο και για τη διεύρυνση της πόλης κλπ, είμαστε κι εμείς στο ίδιο μήκος κύματος». Και πρόσθεσε ο κ. Κακούρος: «Μια προεκτίμηση υπαλλήλου της Υπηρεσίας, ανεβάζει την πράξη σε ποσό άνω των 600 χιλιάδων ευρώ. Ενδεικτικά, δόθηκε τιμή από εταιρεία, που αγγίζει τις 680 χιλ. ευρώ. Χρήματα που ο δήμος δεν είναι σε θέση να δαπανήσει αυτή τη στιγμή, είναι αδύνατο». Όσον αφορά την προοπτική, σημείωσε: «Ευελπιστούμε να βγουν αντίστοιχα προγράμματα στο μέλλον και, μάλλον, κάτι έχει κυκλοφορήσει στο Πράσινο Ταμείο, το οποίο ελέγχουμε ως λύση στο μέλλον, όπως και κάποιες άλλες που έχουν πέσει στο τραπέζι, για την επίλυση του θέματος». Διευκρίνισε ακόμα πως, «το ποσό των 74 χιλιάδων που ήταν στον προϋπολογισμό, αφορούσε τα τεύχη δημοπράτησης του έργου. Οπότε, από τη στιγμή που δεν υπήρχε άμεσα στο μυαλό μας το να βγει στον αέρα μία τέτοια δημοπράτηση, λόγω του ποσού που είναι απαγορευτικό για τις δυνάμεις του δήμου, γι’ αυτό κατευθύνθηκε (σσ το ποσό) σε άλλη δημοτική δαπάνη, ίσως πιο επείγουσα». Διαβεβαίωσε, τέλος, ότι «κοιτάμε το θέμα με ιδιαίτερη ευαισθησία κι ευελπιστούμε να έχουμε μια πορεία για την πράξη εφαρμογής της Καλογωνιάς, το επόμενο διάστημα, χωρίς να μπορώ να δώσω χρονοδιαγράμματα, γιατί είναι πολύ πέραν των δυνάμεων μας και αυτό το πρόβλημα».
«Ταλαιπωρημένοι και απογοητευμένοι οι κάτοικοι,
οι περιουσίες τους υποβαθμίζονται»
Στη δευτερολογία του ο Ν. Τσούκλερης εξέφρασε τη διαφωνία του για το σκέλος των τευχών δημοπράτησης, αλλά και για την εκπόνηση μελέτης εξ αρχής, επισημαίνοντας πως, «το μεγαλύτερο πρόβλημα έχει επιλυθεί με την αποτύπωση των ιδιοκτησιών, λίγο πολύ έχει λυθεί με την κύρωση του Κτηματολογίου». Στάθηκε ιδιαίτερα στη βούληση της Δημοτικής Αρχής, τονίζοντας ωστόσο «ότι θα είμαι ο πρώτος που θα επικροτήσω την έναρξη οποιασδήποτε σχετικής διαδικασίας», για να υπογραμμίσει ότι απαιτείται επίλυση, καθώς «ο κόσμος είναι ταλαιπωρημένος και απογοητευμένος με αυτό το ζήτημα. Το ενδιαφέρον σε εκείνη την περιοχή έχει ατονήσει κι έχει οδηγηθεί σε άλλες περιοχές, οι οποίες είναι πιο έτοιμες και δεκτικές σε ανάπτυξη και οικονομική δραστηριότητα. Οι περιουσίες των κατοίκων υποβαθμίζονται συνεχώς…».
