Την ανάγκη άμεσης στήριξης των νέων αγροτών και τη διαμόρφωση ενός ολοκληρωμένου εθνικού σχεδίου για την ανανέωση του αγροτικού πληθυσμού ανέδειξε η βουλευτής Λακωνίας του ΠΑΣΟΚ – Κινήματος Αλλαγής, Νάγια Γρηγοράκου, με Κοινοβουλευτική Ερώτηση που κατέθεσε προς τον υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Μαργαρίτη Σχοινά.
Η Ερώτηση συνυπογράφεται από το σύνολο της Κοινοβουλευτικής Ομάδας του ΠΑΣΟΚ και εστιάζει στην απαξίωση του Προγράμματος Νέων Αγροτών, τις σοβαρές καθυστερήσεις στις πληρωμές των δικαιούχων, αλλά και στο ευρύτερο πρόβλημα της γήρανσης του αγροτικού πληθυσμού στη χώρα.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρατίθενται, το 67,8% των αρχηγών αγροτικών εκμεταλλεύσεων στην Ελλάδα είναι άνω των 55 ετών, όταν ο αντίστοιχος ευρωπαϊκός μέσος όρος ανέρχεται στο 57,6%. Παράλληλα, οι νέοι κάτω των 35 ετών που ηγούνται αγροτικών εκμεταλλεύσεων φτάνουν μόλις το 3,5%, έναντι 6,5% στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Όπως επισημαίνεται, η χώρα καλείται τα επόμενα χρόνια να αναπληρώσει περισσότερους από 200.000 αγρότες, γεγονός που καθιστά επιτακτική την υιοθέτηση πολιτικών προσέλκυσης και παραμονής νέων ανθρώπων στην ύπαιθρο.
Οι καθυστερήσεις στις ενισχύσεις
και η «ομηρία» των νέων αγροτών
Οι βουλευτές του ΠΑΣΟΚ αποδίδουν τη μειωμένη προσέλευση νέων στον πρωτογενή τομέα σε μια σειρά παραγόντων, όπως η υποβάθμιση της υπαίθρου, ιδιαίτερα των ορεινών περιοχών, η αποδυνάμωση του κοινωνικού κράτους, η έλλειψη αξιοκρατίας και διαφάνειας, αλλά και η αβεβαιότητα που συνοδεύει την αγροτική παραγωγή εξαιτίας του αυξημένου κόστους, των συνεπειών της κλιματικής αλλαγής και των ζωονόσων.
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στο υψηλό κόστος εισόδου στο αγροτικό επάγγελμα, καθώς οι νέοι που επιθυμούν να δραστηριοποιηθούν στον κλάδο χρειάζονται σημαντικά κεφάλαια για γη, εξοπλισμό και εγκαταστάσεις. Όπως τονίζεται, αντί να στηρίζονται από ένα σύγχρονο και αποτελεσματικό κράτος, βρίσκονται αντιμέτωποι με καθυστερήσεις και γραφειοκρατικά εμπόδια.
Στο επίκεντρο της κριτικής βρίσκεται το Πρόγραμμα Νέων Αγροτών. Ειδικότερα, στην 3η Πρόσκληση του Υπομέτρου 6.1 «Εγκατάσταση Νέων Γεωργών» για την περίοδο 2021-2022 εγκρίθηκαν 13.888 δικαιούχοι σε όλες τις Περιφέρειες της χώρας. Ωστόσο, παρότι έχουν λάβει το 70% της ενίσχυσης ως πρώτη δόση, δεν έχουν εισπράξει μέχρι σήμερα το υπόλοιπο 30%, παρά το γεγονός ότι, σύμφωνα με το ΠΑΣΟΚ, οι περισσότεροι πληρούν τις απαιτούμενες προϋποθέσεις.
Ακόμη πιο προβληματική χαρακτηρίζεται η κατάσταση στην 1η Πρόσκληση της Παρέμβασης Π3-75.1 «Εγκατάσταση Γεωργών Νεαρής Ηλικίας» του Στρατηγικού Σχεδίου της ΚΑΠ 2023-2027, συνολικού προϋπολογισμού 410 εκατ. ευρώ. Μέχρι τις 11 Μαρτίου 2025 είχαν υποβληθεί 6.829 αιτήσεις με συνολική αιτούμενη δαπάνη 241 εκατ. ευρώ, ωστόσο οι ενδιαφερόμενοι δεν έχουν ακόμη λάβει σαφή ενημέρωση ούτε για την πορεία αξιολόγησης των αιτήσεών τους ούτε για το χρονοδιάγραμμα καταβολής της πρώτης δόσης.
Η Νάγια Γρηγοράκου υπογραμμίζει ότι οι καθυστερήσεις αυτές έχουν οδηγήσει πολλούς νέους αγρότες σε καθεστώς αβεβαιότητας, καθώς έχουν ήδη προχωρήσει σε επενδύσεις για αγορά γης και εξοπλισμού, αναμένοντας την κρατική ενίσχυση που δικαιούνται.
Με δεδομένο ότι η ανανέωση του αγροτικού πληθυσμού συνδέεται άμεσα με την επισιτιστική επάρκεια της χώρας και τη διατήρηση της παραγωγικής δραστηριότητας, η βουλευτής ζητά από τον υπουργό σαφές χρονοδιάγραμμα για την καταβολή των εκκρεμών πληρωμών τόσο στους δικαιούχους της νέας όσο και της προηγούμενης προγραμματικής περιόδου, καθώς και συγκεκριμένες πρωτοβουλίες για την ουσιαστική ενίσχυση των νέων αγροτών στο προσεχές διάστημα.
«Χωρίς στήριξη στους νέους αγρότες δεν υπάρχει μέλλον για την ελληνική ύπαιθρο», είναι το κεντρικό μήνυμα που εκπέμπει η κοινοβουλευτική παρέμβαση της Νάγιας Γρηγοράκου, θέτοντας στο επίκεντρο της δημόσιας συζήτησης ένα ζήτημα κρίσιμο για το μέλλον του πρωτογενούς τομέα και της ελληνικής περιφέρειας.
