Τα περισσότερα παιδικά ατυχήματα καταγράφονται τους θερινούς μήνες, όταν τα σχολεία κλείνουν και τα παιδιά περνούν περισσότερο χρόνο σε εξωτερικούς χώρους. Οι ειδικοί υπενθυμίζουν ότι η πρόληψη, η σωστή ενημέρωση και η διακριτική επίβλεψη των ενηλίκων μπορούν να αποτρέψουν δυσάρεστα περιστατικά.

Το καλοκαίρι είναι συνώνυμο της ξεγνοιασιάς, του παιχνιδιού και των διακοπών. Είναι όμως και η περίοδος κατά την οποία σημειώνονται τα περισσότερα παιδικά ατυχήματα. Με τα σχολεία κλειστά και τα παιδιά να περνούν περισσότερες ώρες στη θάλασσα, στο βουνό ή σε εξορμήσεις, οι γονείς καλούνται να δώσουν ιδιαίτερη έμφαση στην πρόληψη.

Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι τα παιδιά πρέπει να μαθαίνουν από μικρή ηλικία να αναγνωρίζουν τους κινδύνους και να προστατεύονται από αυτούς. Παράλληλα, τονίζουν ότι η ασφάλεια δεν ταυτίζεται με την υπερπροστασία, καθώς η υπερβολική επιτήρηση μπορεί να οδηγήσει στο αντίθετο αποτέλεσμα, στερώντας από τα παιδιά την ευκαιρία να αναπτύξουν υπεύθυνη συμπεριφορά.

Οι καλοκαιρινές διακοπές συνοδεύονται συνήθως από συχνές μετακινήσεις. Για τον λόγο αυτό, τα παιδιά πρέπει να ταξιδεύουν πάντα στο πίσω κάθισμα του αυτοκινήτου, σωστά δεμένα με το κατάλληλο παιδικό κάθισμα ή τη ζώνη ασφαλείας που αντιστοιχεί στο ύψος και το βάρος τους.

Ασφάλεια στη θάλασσα:
Συνεχής επίβλεψη και προστασία από τον ήλιο
Η θάλασσα αποτελεί τον αγαπημένο καλοκαιρινό προορισμό των παιδιών, απαιτεί όμως ιδιαίτερη προσοχή.

Η εκμάθηση της κολύμβησης πρέπει να ξεκινά από μικρή ηλικία και να γίνεται συστηματικά από εξειδικευμένους εκπαιδευτές. Ωστόσο, ακόμη και όταν ένα παιδί γνωρίζει να κολυμπά, δεν πρέπει ποτέ να βρίσκεται κοντά στο νερό χωρίς επίβλεψη ενηλίκου.

Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι οι γονείς δεν πρέπει να βασίζονται σε φουσκωτά βοηθήματα, όπως μπρατσάκια ή κουλούρες, καθώς δεν αποτελούν μέσα διάσωσης. Εξίσου σημαντικό είναι τα παιδιά να μην κολυμπούν αμέσως μετά το φαγητό, αλλά να έχουν περάσει τουλάχιστον τρεις ώρες από το τελευταίο γεύμα.

Παράλληλα, δεν πρέπει να απομακρύνονται από την ακτή χωρίς επίβλεψη, ενώ το κολύμπι πρέπει να αποφεύγεται όταν επικρατεί έντονος κυματισμός ή υπάρχουν ισχυρά θαλάσσια ρεύματα.

Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται και στα θαλάσσια αθλήματα ή στις μετακινήσεις με σκάφη, όπου η χρήση εγκεκριμένου σωσιβίου είναι απαραίτητη, όπως και η τήρηση όλων των κανόνων ασφαλείας.

Τα παιδιά πρέπει επίσης να γνωρίζουν ότι δεν επιτρέπεται να κάνουν βουτιές αν δεν έχουν βεβαιωθεί πως τα νερά είναι αρκετά βαθιά και ότι δεν υπάρχουν βράχια ή αχινοί.

Ξεχωριστή σημασία έχει και η προστασία από τον ήλιο. Καπέλο, ανοιχτόχρωμη μπλούζα, αντηλιακό και αποφυγή έκθεσης κατά τις μεσημβρινές ώρες αποτελούν βασικά μέτρα πρόληψης, ενώ είναι απαραίτητη η συχνή κατανάλωση υγρών ώστε να αποφεύγονται η αφυδάτωση και η θερμοπληξία.

Για τα παιδιά που ασχολούνται με το ψάρεμα, συνιστάται η σωστή εκπαίδευση στη χρήση του εξοπλισμού, είτε πρόκειται για καλάμι, καθετή ή ψαροντούφεκο, καθώς και η γνώση των δηλητηριωδών ψαριών. Όσοι κάνουν υποβρύχιο ψάρεμα πρέπει να ακολουθούν αυστηρά τους κανόνες ασφαλείας, να είναι πάντα συνδεδεμένοι με την ειδική σημαδούρα ώστε να γίνονται ορατοί από τα διερχόμενα σκάφη και να συνοδεύονται πάντοτε.

Ιδιαίτερη μέριμνα απαιτείται και στις κατοικίες με πισίνα, η οποία πρέπει να είναι σωστά περιφραγμένη όταν υπάρχουν μικρά παιδιά.

Στο βουνό και την εξοχή:
Η φύση κρύβει ομορφιές αλλά και κινδύνους
Οι δραστηριότητες στη φύση προσφέρουν μοναδικές εμπειρίες στα παιδιά, όμως απαιτούν σωστή προετοιμασία και τήρηση βασικών κανόνων ασφαλείας.

Αθλήματα όπως η αναρρίχηση, η ορειβασία ή η ελεύθερη πτώση πρέπει να πραγματοποιούνται αποκλειστικά σε οργανωμένες ομάδες, υπό την επίβλεψη ειδικών και με τον κατάλληλο εξοπλισμό.

Το σωστό ντύσιμο αποτελεί επίσης βασική προϋπόθεση: κατάλληλα υποδήματα και καπέλο για την πεζοπορία, κράνος και σωστά παπούτσια στην ποδηλασία, καθώς και εγκεκριμένο σωσίβιο και κράνος στο rafting.

Οι γονείς καλούνται να μάθουν στα παιδιά να αναγνωρίζουν δηλητηριώδη έντομα, φίδια και άλλα ερπετά, να αποφεύγουν τα ψηλά χόρτα, να μην βάζουν τα χέρια τους κάτω από πέτρες ή μέσα σε χαραμάδες και να σέβονται όλα τα ζώα, τα οποία μπορεί να γίνουν επικίνδυνα όταν αισθανθούν ότι απειλούνται ή προστατεύουν τα μικρά τους.

Στην ύπαιθρο τα παιδιά μπορεί να συναντήσουν και ζώα που δεν είναι εξοικειωμένα με την ανθρώπινη παρουσία, όπως τσοπανόσκυλα ή γαϊδουράκια, γεγονός που απαιτεί ιδιαίτερη προσοχή.

Εξίσου σημαντικό είναι να γνωρίζουν ότι δεν πρέπει να αγγίζουν άγνωστα φυτά ή μανιτάρια, ενώ οι γονείς οφείλουν να ελέγχουν αν στην περιοχή υπάρχουν πηγάδια, στέρνες, ποτάμια ή άλλοι χώροι αποθήκευσης νερού και να εξηγούν στα παιδιά τους κινδύνους που εγκυμονούν.

Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται επίσης στη χρήση σπίρτων, φωτιάς και γκαζιών. Τα παιδιά πρέπει να παραμένουν μακριά από αυτά μέχρι να αποκτήσουν την απαραίτητη ωριμότητα και να εκπαιδευτούν στη σωστή χρήση τους.

Οι ειδικοί συνιστούν τα παιδιά να εξερευνούν το βουνό ή την εξοχή πάντα ως μέλη ομάδας, ώστε σε περίπτωση ανάγκης να υπάρχει κάποιος που θα ενημερώσει έναν ενήλικα. Παράλληλα, πριν από κάθε εξόρμηση πρέπει να ενημερώνουν τους γονείς ή τους κηδεμόνες τους για τον προορισμό και την προβλεπόμενη ώρα επιστροφής.

Προσοχή χρειάζεται και στο σκαρφάλωμα των δέντρων, τα οποία πρέπει να διαθέτουν γερά και ανθεκτικά κλαδιά, ενώ κατά τις καλοκαιρινές καταιγίδες τα παιδιά δεν πρέπει να βρίσκονται κάτω από δέντρα ή ηλεκτρικά καλώδια ούτε να κολυμπούν όταν υπάρχει κίνδυνος κεραυνών.

Τέλος, οι υψηλές θερμοκρασίες του καλοκαιριού αυξάνουν και τον κίνδυνο τροφικών δηλητηριάσεων. Για τον λόγο αυτό τα παιδιά πρέπει να αποφεύγουν αλλοιωμένα τρόφιμα, λιωμένα παγωτά και προϊόντα που έχουν λήξει, ενώ τρόφιμα που έχουν ήδη αποψυχθεί δεν πρέπει ποτέ να επανατοποθετούνται στην κατάψυξη.

Η πρόληψη σώζει ζωές:
Η δράση του Σωματείου
«Αντιμετώπιση Παιδικού Τραύματος»
Οι περισσότερες από τις παραπάνω συμβουλές είναι γνωστές στους περισσότερους γονείς. Ωστόσο, επειδή πρόκειται για απλές καθημερινές πρακτικές, συχνά παραβλέπονται, καθώς επικρατεί η λανθασμένη πεποίθηση ότι «σε εμάς δεν θα συμβεί». Αυτή η χαλάρωση, όμως, είναι που οδηγεί κάθε καλοκαίρι σε εκατοντάδες παιδικά ατυχήματα που θα μπορούσαν να έχουν αποφευχθεί.

Το Σωματείο «Αντιμετώπιση Παιδικού Τραύματος», ένας μη κερδοσκοπικός οργανισμός με στόχο τη σημαντική μείωση των παιδικών ατυχημάτων και των συνεπειών τους, υλοποιεί το πρόγραμμα «Πρόληψη Παιδικών Ατυχημάτων», πραγματοποιώντας ενημερωτικές παρουσιάσεις σε νηπιαγωγεία και δημοτικά σχολεία της Αττικής για παιδιά, εκπαιδευτικούς και γονείς. Στην υπόλοιπη Ελλάδα αποστέλλει ενημερωτικά φυλλάδια με συμβουλές πρόληψης για τις διάφορες κατηγορίες ατυχημάτων.

Μέχρι σήμερα, τις δράσεις του Σωματείου έχουν παρακολουθήσει 72.245 παιδιά και 3.658 εκπαιδευτικοί και γονείς, συμβάλλοντας ουσιαστικά στην ενημέρωση και την καλλιέργεια κουλτούρας πρόληψης ήδη από τις μικρές ηλικίες.