Η είδηση του θανάτου του Χρήστου Ρηγανά σκόρπισε βαθιά θλίψη στον εικαστικό κόσμο και ιδιαίτερα στην ιδιαίτερη πατρίδα του, την Καλαμάτα. Ένας γλύπτης με ισχυρό προσωπικό αποτύπωμα, με έργο πολυσχιδές και αναγνωρίσιμο, ο Ρηγανάς υπήρξε από εκείνους τους δημιουργούς που δεν περιορίστηκαν στη φόρμα, αλλά αναζήτησαν τον παλμό της ανθρώπινης εμπειρίας μέσα από το υλικό.
Γεννημένος το 1943 στην Καλαμάτα, σπούδασε γλυπτική στην Ανώτατη Σχολή Καλών Τεχνών της Αθήνας και συνέχισε μετεκπαίδευση στο εξωτερικό. Η πορεία του υπήρξε σταθερά ανοδική: συμμετοχές σε πανελλήνιες και διεθνείς εκθέσεις, διακρίσεις, δημόσιες αναθέσεις και έργα που κοσμούν πλατείες και κοινόχρηστους χώρους σε πολλές πόλεις της Ελλάδας.
Η γλυπτική του διακρίνεται για την ένταση της εσωτερικότητας και τη διακριτική δραματικότητα. Οι ανθρώπινες μορφές του, συχνά επιμήκεις ή αφαιρετικές, αποπνέουν μια σιωπηλή δύναμη. Το μέταλλο, το μάρμαρο, ο μπρούντζος μετατρέπονταν στα χέρια του σε φορείς μνήμης και συναισθήματος. Ο ίδιος πίστευε ότι «η γλυπτική δεν είναι απλώς όγκος στον χώρο. Είναι διάλογος με το φως και τον χρόνο».
Σημαντικό μέρος του έργου του συνδέθηκε με τη δημόσια γλυπτική. Μνημεία, προτομές, συμβολικές συνθέσεις: έργα που δεν λειτουργούν απλώς ως αισθητικές παρεμβάσεις, αλλά ως σημεία αναφοράς της τοπικής ιστορίας και ταυτότητας. Η παρουσία του στον χώρο της γλυπτικής υπήρξε αδιάλειπτη από το 1970, ενώ από το 1983 και έπειτα είχε ως δημιουργικό του «ορμητήριο» την Καλαμάτα. Έργα του κοσμούν υπαίθριους δημόσιους χώρους, ενώ παράλληλα βρίσκονται στο Υπουργείο Πολιτισμού, στην Εθνική Πινακοθήκη, καθώς και σε ιδιωτικές συλλογές στην Ελλάδα και στο εξωτερικό.
Κατά το δεύτερο ήμισυ της δεκαετίας του ’80 διετέλεσε διευθυντής της Δημοτικής Επιχείρησης Πολιτιστικής Ανάπτυξης Καλαμάτας (ΔΕΠΑΚ) και δίδαξε στο Εικαστικό Σχολείο της. Το 1983 υπήρξε ένας από τους τρεις ιδρυτές της Εικαστικής Ομάδας Καλαμάτας, η οποία λειτουργούσε υπό την αιγίδα και τη χρηματοδότηση του Υπουργείου Πολιτισμού, μια πρωτοβουλία που άφησε ουσιαστικό αποτύπωμα στα εικαστικά πράγματα της περιοχής.
Διακρίθηκε σε πανελλήνιους διαγωνισμούς μνημειακής γλυπτικής, ενώ μνημειακά και εικαστικά έργα του βρίσκονται σε τουλάχιστον 25 πόλεις της Ελλάδας και στην Κύπρο, ανάμεσά τους φυσικά και η Καλαμάτα, ενώ η δουλειά του φιλοξενείται και σε πλήθος ιδιωτικών συλλογών εντός και εκτός συνόρων.
Στο ενεργητικό του καταγράφονται πολυάριθμες ατομικές και ομαδικές εκθέσεις, ενώ παρουσίασε έργα του στο εξωτερικό σε χώρες όπως η Γαλλία, η Γερμανία, το Ηνωμένο Βασίλειο, η Ελβετία, η Ιταλία, η Ρουμανία, η Κύπρος, οι ΗΠΑ και η Αυστρία.
Ιδιαίτερη θέση στην πορεία του κατέχουν τα Συμπόσια Γλυπτικής, όπου φιλοτέχνησε έργα μεγάλων διαστάσεων. Συμμετείχε στα Συμπόσια Κόνιτσας, Ιωαννίνων, Πανεπιστημίου Πατρών, στο Διεθνές Συμπόσιο Σαμοθράκης, στη Λεμεσό Κύπρου, στο Αιγάλεω, στην Καλαμάτα, στην Αγία Παρασκευή και στον Διόνυσο Αττικής στο πλαίσιο των Ολυμπιακών Αγώνων «Αθήνα 2004», καθώς και σε Καρδίτσα, Κατερίνη, Αμαλιάδα, Πάρο, στο Μουσείο Σύγχρονης Γλυπτικής «Θ. Παπαγιάννης» στο Ελληνικό Ιωαννίνων, στο Ηράκλειο Κρήτης (Βενεράτο) για τα «400 χρόνια από τον θάνατο του Δομίνικου Θεοτοκόπουλου», στο Συμπόσιο Γλυπτικής Ναξιώτικου Μαρμάρου (2018–2019–2020) στη Νάξο και στο Συμπόσιο Γλυπτικής Μεταμόρφωσης Αττικής.
Από το 2013 έως και το περασμένο καλοκαίρι δίδαξε σεμινάρια γλυπτικής μαρμάρου στον Σύλλογο Φίλων Ν. Περαντινού στην Πάρο, ενώ παράλληλα πρόσφερε αφιλοκερδώς μαθήματα σε νέους καλλιτέχνες στο εργαστήριό του και όπου αλλού του ζητήθηκε, ακόμη και στις φυλακές Τρίπολης, αποδεικνύοντας έμπρακτα την πίστη του στη μεταμορφωτική δύναμη της τέχνης.
Το 2022 τιμήθηκε από την Ακαδημία Αθηνών με το βραβείο της Τάξεως των Γραμμάτων και των Καλών Τεχνών για το σύνολο του έργου και της καλλιτεχνικής του προσφοράς.
Δραστήριος μέχρι το τέλος, τα τελευταία χρόνια παρουσίασε γλυπτά του στο πλαίσιο της εικαστικής έκθεσης «Διάλογος», μαζί με τη ζωγράφο Χριστιάνα Κανελλακοπούλου, σε Καρδαμύλη, Μυστρά, Κορώνη και Βιέννη. Παράλληλα, κατέθεσε τον στοχασμό του και στον ποιητικό λόγο, εκδίδοντας δύο ποιητικές συλλογές από τις Εκδόσεις των Φίλων: Σμίλης Γραφήματα (2022) και Λάας (2025).
«Διάλογος»: Μια εικαστική συνομιλία στο ιστορικό πλαίσιο του Μυστρά
Μια από τις πιο πρόσφατες και σημαντικές εκθέσεις στην καριέρα του Χρήστου Ρηγανά ήταν η εικαστική παρουσίαση με τίτλο «Διάλογος», που φιλοξενήθηκε στον επιβλητικό χώρο του Μυστρά από τις 14 Δεκεμβρίου 2024 έως τις 10 Ιανουαρίου 2025.
Η έκθεση ήταν αποτέλεσμα μιας δημιουργικής συνεργασίας με τη ζωγράφο Χριστιάνα Κανελλακοπούλου και σηματοδοτούσε τη συνέχεια μιας κοινής εικαστικής πορείας που είχε ήδη ξεκινήσει με μια πρώτη παρουσίαση το καλοκαίρι του 2024 στην Καρδαμύλη.
Με τον τίτλο «Διάλογος», οι δύο καλλιτέχνες επιδίωξαν όχι απλώς να παρουσιάσουν έργα, αλλά να δημιουργήσουν μια πραγματική συνομιλία ανάμεσα στη φόρμα και το χρώμα, το υλικό και την αίσθηση, το γήινο και το ουράνιο. Η επιλογή του Μυστρά, ενός τόπου φορτισμένου με ιστορία και αιώνια πολιτισμική βαρύτητα, ενίσχυσε αυτή την πρόθεση: τα έργα του Ρηγανά και οι ζωγραφικές αναζητήσεις της Κανελλακοπούλου αναπτύχθηκαν μέσα σ’ έναν χώρο όπου το φως, το υλικό και ο χρόνος συνυπάρχουν με το παρελθόν με τρόπους που διεγείρουν τον στοχασμό.
Σε δηλώσεις της, η συνεργασία αυτή περιγράφηκε ως «μια εικαστική συνομιλία σκοπού και ιδέας», όπου η γλυπτική και η ζωγραφική τέμνονται και αντανακλούν μια συνεχή αναζήτηση του φωτός και της αθανασίας μέσα από το αισθητικό βίωμα και την τέχνη.
Η έκθεση αποτέλεσε ένα από τα πιο δημόσια και συμβολικά σημαντικά γεγονότα της προτελευταίας φάσης της καλλιτεχνικής δράσης του Ρηγανά, ένα έργο που δεν ήταν απλώς μια παρουσίαση δημιουργιών, αλλά μια πρόσκληση στο κοινό να «ακούσει» και να «συνομιλήσει» με το έργο και τις βαθύτερες αναζητήσεις του.
Καλό ταξίδι στο φως.
φωτό: στιγμιότυπα από το αφιέρωμα του LaconiaTV.
